از وضع تفسير خارج است و آن را در عهده علماء اعلام ميگذاريم و رد ميشويم
إِنَّ النَّفْسَ لَأَمَّارَةٌ بِالسُّوءِ
اشكال - نفس امّاره در نفوس جهّال و فسّاق و فجره و كفره است نفوس انبياء با آن مقام عصمت و طهارت و علم و اخلاق حميده داراى نفوس قدسيه هستند نه نفس امّاره و نفوس آنها مبراء و منزه است بچه مناسبت فرمود
وَ ما أُبَرِّئُ نَفْسِي إِنَّ النَّفْسَ لَأَمَّارَةٌ بِالسُّوءِ
جواب - منظور حضرت يوسف اين بود كه من قواى حيوانيه شهويه و غضبيه دارا هستم فرد اجلاء آن را بالاخص در عنفوان جوانى كه اگر نبود مقام عصمت و نبوت كمتر از ديگران نبودم و اين مقام موهبت الهيست كه آنكه مورد اين تفضل و رحمت الهى مىشود ديگر نفسش اماره بالسوء نيست و خلاصه مطلب اينكه مراد از اين نفس نفس حيوانى است كه داراى قوه شهوت و غضب و وهم است كه قوه بهيميه و سبعيه و شيطانيه مينامند و جميع افراد بشر داراى آن هستند باختلاف شدّت و ضعف و اينها موجب بقاء است در حيات دنيويه و هيچ جلوگيرى ندارد مگر قوه الهيه قدسيه كه از ايمان حاصل مىشود و هر چه ايمان قوت پيدا مىكند بيشتر ميتواند جلوگيرى كند تا برسد بايمان انبياء و اولياء كه مقام عصمت است .
إِنَّ رَبِّي غَفُورٌ رَحِيمٌ
هم ميآمرزد كسانى را كه مرتكب سوء شدند اشاره به اينكه زليخا چنانچه توبه كرد و پشيمان شد مورد مغفرت مىشود و يوسف كه نگه دارى كرد مورد رحمت واقع مىشود .