تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اطيب البيان في تفسير القرآن ( فارسى ) — صفحة 333

مساهمون:

ص٣٣٣
آسمانى و امور دينى ميكنند ، و از شواهد قوى بر اينكه مراد از نسيان حقيقت نسيان نيست بلكه معامله نسيان است آيه بعد است كه ميفرمايد :

[ سوره الأعراف ( 7 ) : آيه 52 ]

وَ لَقَدْ جِئْناهُمْ بِكِتابٍ فَصَّلْناهُ عَلى عِلْمٍ هُدىً وَ رَحْمَةً لِقَوْمٍ يُؤْمِنُونَ ( 52 ) و هراينه بتحقيق ما آورديم آنها را بكتابى كه در او تفصيل تمام خصوصيات را از مبدء تا معاد و احكام را از واجب تا حرام و مواعظ و نصايح و آنچه در امر دين محتاج بودند داديم از روى علم و اين كتاب هدايت و رحمت بود براى كسانى كه ايمان آوردند .
وَ لَقَدْ جِئْناهُمْ بِكِتابٍ
اين كتاب خصوص قرآن مجيد نيست زيرا ضمير هم باصحاب نار برميگردد شامل تمام كفار از زمان آدم تا آخر دنيا است بلكه شامل كتب آسمانى مىشود از صحف آدم ، شيث ، نوح ، هود ، صالح ، ابراهيم ، موسى ، داود ، عيسى و قرآن مجيد كه هر كدام بمناسبت وقت و اقتضاء و استعداد بشر آنچه لازمه سعادت آنها بود تفصيل داده شده و به آنها رسيده و ابلاغ شده .
فَصَّلْناهُ عَلى عِلْمٍ
مكرر ذكر شده كه صفات الهيه حقيقة صفتيت ندارد كه عارض ذات شود نظير صفات مخلوق بلكه عين ذات است به اين معنى كه ذات حق صرف الوجود است بجميع مراتب وجود ، وجود علمى ، قدرتى ، حياتى ، ابدى سرمدى ، كبريايى ، عظمتى و ساير مراتب غير متناهى و غير محدود پس جهل در ساحت قدسش روا نيست چه جهل بسيط و چه مركب كه تخيّل علم است بنا بر اين فرق بين علم و جهل مركب با اينكه هر دو در نفس شبيه بيكديگرند اينست كه اگر مطابق با واقع شد علم است و اگر بر خلاف واقع تعلق گرفته جهل مركب است
هُدىً وَ رَحْمَةً لِقَوْمٍ يُؤْمِنُونَ
تمام اين كتب و احكام براى هدايت سرتاسر بشر است لكن آنهايى كه ايمان ميآورند هدايت ميشوند و اين كتب و احكام موجب