تخطي إلى المحتوى الرئيسي

معارف گياهى ( فارسى ) — صفحة 107

مساهمون:

ص١٠٧

تركيبات شيميايى

در گلهاى رازقى اسانس بسيار معطّرى يافت مىشود . اسانس رازقى داراى فورميك اسيد ، بنزوئيك اسيد « 1 » و استيك اسيد است و به علاوه داراى آنترانيل اسيد - متيل استر « 2 » ، سسكىترپن و سسكىترپن الكل « 3 » مىباشد [ كاريونه و كيمورا ] . استوارت معتقد است كه اسانس ياسمن كه از گلهاى ياسمن سفيد و ياسمن چمپا و گل رازقى گرفته مىشود ، داراى خواص دارويى مشابهى هستند .

خواص - كاربرد

در هند از ريشهء رازقى به عنوان قاعده‌آور به مقدار كم تجويز مىشود ، چون سمّى است . گلهاى آن خاصيت بند آوردن شير دارد و براى اين كار گلهاى آن را بدون اينكه مرطوب كنند ، روى پستان زنانى كه به علل مختلفى از جمله وجود آبسه‌هاى تهديدكننده نمىخواهند شير ترشح شود ، مىگذارند و با اين كار ترشح شير قطع مىشود . برگهاى خشك آن را نيز در آب خيس كرده و له‌شدهء آن را مانند ضماد روى زخمهاى دردناك مىگذارند ، بسيار مفيد است .
[ G . I . M . P ]
. در چين معمول است گلهاى آن را با چاى مخلوط مىكنند و به اين ترتيب به چاى عطر دلپذيرى مىدهد [ روا ] . تنطور ريشهء بسيار سمّى رازقى يك مسكّن خيلى قوى و بىحس‌كننده و داراى خاصيت ضد عفونى و التيام زخم مىباشد [ استوارت ] . سابقا در چين از خاصيت بىحس‌كنندهء آن استفاده مىكردند و آن را به بيمارانى كه مىبايست تحت عمل جراحى قرار گيرند به مقدار مجاز مىدادند [ پنتسائو ] . در هند و چين شيرهء برگهاى رازقى را با سفيدهء تخم‌مرغ مخلوط كرده براى تحليل ورم و التهاب روى مژه‌ها مىاندازند [ كروست و پتلو ] . از گلهاى آن مخلوط با اجزاء ديگر محلولى درست مىكنند و براى آرام كردن خارش شديد تبهاى تاولى به روى مواضع مىمالند . در شبه‌جزيرهء مالايا براى قطع ترشح شير گلهاى آن را له كرده و روى پستان زنان مىگذارند . در اندونزى و فيليپين از له‌شدهء برگهاى آن هم مانند گل براى قطع ترشح
هامش
( 1 ) .Benzoic acid( 2 ) .Anthranilacid - methyl ester( 3 ) .Sesquiterpene alcohol