مخلوط با گياهان معطّر مناسب مصرف شود . علاوه بر برگ سنا غلاف ميوهء سنا نيز خاصيت مسهلى دارد . سنا از نظر خواص مسهل بلغم ، صفرا و اخلاط سوخته است و اخلاط را از زواياى مجارى بدن بيرون مىكشد ، لذا پاككنندهء دماغ و درخشانكنندهء پوست است و براى بيمارى روانى ، صرع ، سردرد كهنه ، درد پهلو ، تنگى نفس ، سياتيك ، نقرس ، تشنج عضله ، ريختن مو و جرب ، كشتن و دفع كرم معده ، رفع شقاق دست و پا و تسكين درد مفاصل حاصل از بلغم و صفرا بسيار نتيجهبخش است .
اگر برگهاى سنا با 4 برابر وزن آن روغن زيتون جوشانيده شود تا وزن مجموع به نصف برسد و خورده شود ، علاوه براى مسهل براى درد كمر و بواسير نيز نافع است .
اگر 5 گرم برگ كوبيدهء آن با عسل مخلوط و هر روز تا 7 روز خورده شود براى رفع درد مفاصل مفيد است . ضماد دمكردهء برگ آن در سركه تا حدى كه غليظ شود در استعمال خارجى براى عوارض پوستى و جرب نافع است .
حب مسهل سنا : برگ سناى مكى كوبيده ، پوست هليله سياه ، پوست هليله كابلى ، پوست هليله زرد و مويز كه دانه آن خارج شده باشد . از هريك به مقدار مساوى تهيه و ابتدا هريك از سنا و هليلهها را جداگانه كوبيده و از الك خارج كرده و با روغن بادام شيرين آغشته و مجموع را با مويز كوبيده و مخلوط كرده حب درست كنند و هر روز ناشتا 8 - 7 گرم آن را بخورند و به همين مقدار نيز شب موقع خواب بخورند و روى آن آب گرم بنوشند ، مسهل بسيار خوبى است .
گرد سنا : به مقدار مورد نظر برگ پاك كرده سنا را در گرمخانه 40 درجه سانتىگراد خشك كرده نرم كوبيده از الك ابريشمى نمرهء 120 ردّ كنند . اين گرد مسهل است و ممكن است موجب تهوع و خونريزى بواسير و رحم شود . لذا مصرف آن براى زنان باردار خطرناك است و اگر زنان شيرده بخورند به شير آنها خاصيت مسهلى مىدهد .
مقدار خوراك آن زير نظر پزشك و در صورت تشخيص ضرورت 8 - 4 گرم است .
برگ سناى مغسول در الكل : براى احتراز از برخورد با عوارض جانبى سنا برگ سنا را به مدت دو روز در الكل 85 يا 95 درجه مىخيسانند بعد صاف كرده و برگها را خشك كرده و براى تهيه گرد مصرف مىكنند .
دمكردهء مركب سنا : 14 گرم برگ نيمكوب سنا ، 25 گرم زنجبيل را در 284 گرم
معارف گياهى ( فارسى ) — صفحة 402
مساهمون: حسين مير حيدر
ص٤٠٢