تخطي إلى المحتوى الرئيسي

معارف گياهى ( فارسى ) — صفحة 393

مساهمون:

ص٣٩٣
مشخص شده است به نامهاى چاسماكونىتين « 1 » و چاسمانتىتين « 2 »
[ S . G . I . M . P ]
. در بررسىهاى شيميايى ديگرى كه در مورد گونه‌هاى چينى به عمل آمده در غدّه‌هاى آنها آلكالوئيدهاى سمّى متعددى از جمله آكونىتين ، مزاكونىتين « 3 » ، هيپاكونىتين « 4 » و جاپاكونىتين « 5 » مشخص شده است [ موزيگ و شرام ] . آكونىتين آلكالوئيدى است سمّى . متبلور به فرمول خام
C 34 H 47 NO 11
كه در الكل و بنزن حل مىشود ولى در آب تقريبا غير محلول است .

خواص - كاربرد

در كتب طب سنتى مشرق‌زمين وقتى صحبت از اقونيطون به عنوان دارو مىشود بيشتر منظور آكونيت گونهء
A . napellus
است و از ساير گونه‌هاى آكونيت نيز به‌هرحال استفادهء دارويى مىشود ولى خواص اغلب آنها مشابه است . لذا به ذكر خواص دارويى انواعى آن كه در نواحى مختلف عالم مصرف مىشوند ، مىپردازيم . در چين و ژاپن مرسوم است كه ريشه‌هاى ضخيم گياه را در پاييز جمع‌آورى كرده در آب خيس مىكنند و آب آن را هر روز عوض مىكنند و تا سه روز اين كار را ادامه مىدهند و براى اينكه براى مصرف دارويى آماده شود آن را پرورده مىنمايند . روش پرورده كردن آن اين است كه 10 واحد ريشهء ضخيم آكونيت را گرفته و يك واحد دانه سوژا و 5 / 1 واحد ريشهء شيرين‌بيان به آن اضافه كرده با مقدار زيادى آب آن‌قدر مىجوشانند تا رنگ سفيد قسمت مركزى ريشه‌هاى آكونيت از بين برود . طبق نظر حكماى طب سنتى چين ريشهء ضخيم آكونيت از نظر طبيعت گرم است و تلخ و سمّى است ( حكماى هند طبيعت آن را سرد مىدانند ) . در استعمال داخلى براى معالجهء روماتيسم ، بىحسّى اعضاى بدن ، در موارد نيمه‌فلج ، ورم دستگاه تناسلى ، درد پشت و كمر تجويز مىشود . اين دارو مخدّر و
هامش
( 1 ) .Chasmacontine( 2 ) .Chasmanthinine( 3 ) .Mesaconitine( 4 ) .Hypaconitin( 5 ) .Japaconitine