و در مناطق مختلفهء خاور دور مىرويد .
4 .
G . asperima L .
كه در همدان ، قزوين ، آذربايجان ، كوه خرقان ديده مىشود .
گياه شيرينبيان را شيرينبان هم مىگويند كه با احتمالى همان شيرينبيان و شيرينبن مىباشد و همه به معناى ريشهء شيرين است . به يونانى آن را
Glukurrhiza
گويند كه آن هم به معناى ريشهء شيرين مىباشد .
مشخصات
شيرين بيان گياهى است علفى چند ساله ، داراى ساقهء هوايى دراز و علفى و برگهاى آن مركب ، تعداد برگچههاى آن فرد و اغلب يازده تا است و برگچهها بيضى با كنارهء صاف به رنگ سبز غبارى مىباشد . گلهاى آن آبى و بنفش و سفيد و زرد است . ريشهء اين گياه خيلى عميق در زمين فرو مىرود و چوبى است ، پوست آن قهوهاى سير تا سياه مىباشد كه مصرف پزشكى و دارويى ندارد و بايد قبل از مصرف ريشه ، اين پوست برداشته شود . مغز ريشه زردرنگ با مزهء شيرين . ريشهء شيرينبيان داراى عصارهاى است كه در طب گياهى مصرف وسيعى دارد . از عصارهء شيرينبيان و عرق شيرينبيان مشروب غير الكلى فرحبخشى درست مىكنند كه به
coco
معروف است .
براى تكثير شيرينبيان قطعات ساقهء زيرزمينى آن را كه لااقل هر قطعه 3 - 2 گره داشته باشد ، در زمينى كه قبلا خوب شخم خورده و آماده شده باشد ، در پائيز مىكارند و سپس در آخر زمستان قبل از اينكه گرماى بهاره آغاز شود ، آنها را به زمين زراعتى اصلى كه شخم عميق خورده باشد منتقل نموده و روى خطوطى با فاصلهء 80 سانتىمتر بهطورىكه فاصلهء بين بوتهها روى خطوط 50 سانتىمتر باشد ، مىكارند .
شخم عميق و خاك غنى و قوى رشد گياه و رشد ريشهء عميق آن را تأمين مىنمايد .
البته از تخم گياه نيز از نظر اصول مىتوان براى تكثير استفاده كرد ولى از نظر سهولت و سرعت اخذ نتيجه روش اولى معمول است .
برداشت ريشهها يا ساقههاى زيرزمينى گياه براى مصارف دارويى در سال سوم در فصلى كه برگها در حال ريختن است بايد انجام شود ، زيرا در اين مرحله از رشد گياه ، ريشهء آن داراى حد اكثر مادهء عامل گليسيريزين است . در زراعت خوب از هر هكتار حدود 7 تن و كمى بيشتر مىتوان ريشه برداشت نمود .
شيرينبيان بومى تمامى مناطق معتدله با آب و هواى مديترانهاى است . در ايران تقريبا در تمام مناطق شمال ، شرق ، غرب ، مركز و جنوب كشور به وفور مىرويد و