تخطي إلى المحتوى الرئيسي

معارف گياهى ( فارسى ) — صفحة 371

مساهمون:

ص٣٧١
جنوبى البرز ، در درهء كرج و هراز در 1700 - 1000 متر ارتفاع و اطراف تهران شميرانات ، قم ، تبريز ، تفرش و تقريبا در اغلب مناطق ايران مىرويد . تكثير از طريق كشت بذر آن در نهالستان و يا از طريق پاجوشهاى آن انجام مىشود و پس از 2 - 1 ساله شدن به زمين اصلى منتقل مىشود ، و مراقبت خاصى احتياج ندارد .

خواص - كاربرد

از نظر تركيبات شيميايى در ميوه و در برگهاى سماق تانن فراوانى موجود است . در برگهاى خشك آن بين 30 - 15 درصد تانن وجود دارد و به علاوه يك مادهء رنگين زرد به نام ميريستين « 1 » يافت مىشود . در ميوهء آن علاوه بر تانن مقدار قابل ملاحظه‌اى سيتريك اسيد ، وينيك اسيد ، ماليك اسيد و . . . است كه مزهء ترش و قابض را به آن مىدهد . سماق قابض است و بندآورندهء خونروى مىباشد و به عنوان مقوى و تونيك و مدر و براى رفع اسهال خونى و جلوگيرى از خونروى و اخلاط خونى از ريه « 2 » همراه با سرفه مفيد است . از نظر طبيعت طبق نظر حكماى طب سنتى سرد و خشك است و سردى برگ آن كمتر از ميوهء آن است . به عقيدهء اطباى سنتى پوست روى سماق ترش و قابض است و اصولا اين پوست روى ميوه است كه نقش اصلى را در خواص آن دارا مىباشد . از نظر خواص معتقدند كه قابض است و مقوى معده و آلات داخل شكم مىباشد . از قى و آشفتگى و اسهال صفراوى و مزمن و اسهال خونى و آمدن خلط خونى از سينه جلوگيرى مىنمايد و خونريزى را بند مىآورد و از ترشح زياد ادرار جلوگيرى مىكند . خوردن ساييدهء آن با آب سرد جريان و سيلان خون را قطع مىكند و نيم‌كوفتهء آن با زيره و آب سرد براى كسى كه هميشه قى مىكند و طعام در معده‌اش نمىماند مفيد است . اشتها را تحريك مىكند ، بخصوص در اشخاص گرم‌مزاج و با زردهء تخم‌مرغ و گشنيز خشك اسهال را بند مىآورد و حتى زردهء تخم‌مرغى كه در آن پخته شود ، نيز قابض و مانع اسهال مىشود و با سركهء رقيق ، قابض و براى اسهال و
هامش
( 1 ) .Myricetine( 2 ) .Hemoptysis