2 .
Vicia sativa Wulf . var cordata ( Wulf ) Arcangeli .
كه در شمال و نواحى غرب ايران نظير بختيارى انتشار دارد .
3 .
Vicia sativa L . var angustifolia L .
كه در شمال و غرب و شرق و مركز ايران انتشار دارد .
ماش دو نوع دارد يكى نوع زمستان
Vicia sativa dura
و ديگرى واريتهء بهاره
Vicia sativa vernalis
.
براى تكثير ماش نوع زمستانى را در نيمهء دوم مهرماه مىكارند و نوع بهاره در اوايل بهار كاشته مىشود .
تركيبات شيميايى
از نظر تركيبات شيميايى در ماش وجود گلوكوزيد ويسيانين « 1 » و اسيد سيانيدريك
HCN
گزارش شده است .
بررسىها نشان مىدهد كه در هريك صد گرم گياه تازه 20 ميلىگرم و در هر يكصد گرم گياه خشك 54 ميلىگرم ارسنيك وجود دارد . ماش به سبب داشتن ارسنيك كمى تلخ است كه با جوشيدن ماش در آب نمكدار از بين مىرود . به علاوه از ماش مادهء ويسين جدا شده است .
خواص - كاربرد
ماش از نظر طبيعت طبق نظر حكماى طب سنتى كمى سرد و خشك است و پوستكندهء آن معتدل است . از نظر خواص لطيفتر از عدس و نفخ آن كمتر از عدس و باقلا و از اين جهت از ساير حبوب بهتر است . مواد مغذى آن زياد ولى ديرهضم است خصوصا كه پوست آن را گرفته باشند . ماش از غذاهاى تابستان و بهار در مناطق حاره و براى صاحبان مزاج گرم است زيرا مسكن حرارت و حدت و التهاب صفرا و خون است . ماش مقوى اعصاب و نيروى ديد چشم است و براى سردردهاى گرم و تبهاى گرم و حاد و امراض كليه نافع است . پختهء پوست گرفتهء آن با روغن بادام خونساز است و اگر با برگ خرفه ، كاهو ، جو پوستگرفته ، سرمق يا مرزنگوش پخته شود براى تبهاى صفراوى نافع است . اگر ماش با پوست را با ترشك بپزند شكم را مىبندد .
از خواص ديگر ماش آن است كه با وجود سردى ، سودا را تحريك نمىكند .
هامش
( 1 ) .Vicianin