تخطي إلى المحتوى الرئيسي

معارف گياهى ( فارسى ) — صفحة 375

مساهمون:

ص٣٧٥
روغن كنجد را اگر از كنجد پوست نگرفته بگيرند آن را « دهن الحلّ » نامند و خيلى لزج است ولى اگر از كنجد پوست گرفته بگيرند لزوجت آن كمتر است . ساييده يا كوبيدهء كنجد را بدون اينكه روغن آن را استخراج كنند « ارده » نامند . روغن كنجد از نظر طبيعت طبق نظر حكماى طب سنتى گرم و تر است و قدرت خواص آن تا هفت سال مىماند . خوردن آن با داروهاى مناسب بازكنندهء گرفتگىها و انسداد است و لينت مزاج مىدهد و مرطوب‌كننده است . براى رفع تنگىنفس و سرفهء خشك و زخم ريه و تشنج خشك از خود دانهء كنجد قوىتر است و از نظر رفع سوزش مجراى بول خاصيت آن نظير دانهء كنجد مىباشد . در آش و سوپ مريضها بعد از روغن بادام مفيدترين روغن‌هاست . قطرهء جوشانده آن با فلفل سفيد و مصطكى براى باز كردن انسداد گوش مفيد است و اگر با سفيدهء تخم‌مرغ مخلوط و ماليده شود براى تحليل ورمهاى سفت و ورم چشم و اگر با روغن زيتون و زردهء تخم‌مرغ مخلوط شود براى رفع ورم چشم و با اسپرزه براى رفع خشونت پوست و خارش بدن و سوختگى آتش نافع است . ماليدن روغن كنجد به صورت ، موجب درخشانى و نرم شدن و شفافيت پوست صورت مىشود . ماليدن روغن كنجد براى زخم آبله و سوختگى آتش نافع است . براى اشخاص سوداوى مزاج مضر و بطئى الهضم است و معده را سست مىكند و خيلى زود به صفرا تبديل مىشود از اين نظر و براى رفع اين مضار بايد آن را با پياز جوشانيد و با آب‌ليمو و امثال آن خورد . مقدار خوراك كنجد تا 8 گرم و جانشين آن از نظر خواص روغن بادام شيرين است .

ارده

در كتب طب سنتى با نام رهشى آمده است و آن عبارت است از كنجد پوست گرفته بريان كه نرم ساييده شده باشد و به صورت مايع درآيد و روغن آن را نگرفته باشند . از نظر طبيعت طبق نظر حكماى طب سنتى گرم و تر است . و از نظر خواص معتقدند كه براى تقويت نيروى جنسى و تقويت بدن مفيد است . اگر به‌طور غليظ خورده شود ديرهضم و ثقيل است و اشتها را از بين مىبرد براى رفع اين عوارض آن را بايد با عسل و سركه مخلوط كرد و خورد . ارده نرم‌كنندهء سفتىها و ورمهاى سفت داخلى و خارجى است و دملها را نيز نرم مىكند و مسكن درد آن است همچنين ضماد و ماليدن آن نيز همين خواص