تخطي إلى المحتوى الرئيسي

معارف گياهى ( فارسى ) — صفحة 374

مساهمون:

ص٣٧٤
گاوهاى شيرى بسيار خوب است . ولى كنجاله كنجد سياه هندى و كنجاله‌هاى سولفوره يعنى كنجاله‌هايى كه با آغشته كردن با سولفوردو كربن حد اكثر روغن آن گرفته شده است فقط به عنوان كود و تقويت خاك مصرف دارد . در روشهاى صنعتى كه براى تهيهء روغن گياهى دانه‌ها را بيش از صد درجه حرارت مىدهند متأسفانه مواد حياتى و خواص شفابخش آن از دست مىرود و فقط به عنوان چربى بىمحتوا قابل مصرف است .

خواص - كاربرد

از نظر طبيعت دانه كنجد طبق نظر حكماى طب سنتى گرم و تر است . چون با توجه به تركيب خاصى كه دارد خيلى ديرتر از ساير روغنها فاسد مىشود بنابراين به عنوان ظرف و پايه در تركيب اغلب پمادهاى دارويى وارد مىشود . خواصى مانند بازكننده گرفتگىها و انسداد دارد ، خشونت حلق را رفع مىكند و صدا را نرم مىسازد . نرم‌كننده روده‌ها و مقعده و محلل ورمها مىباشد . خوردن آن با شراب براى گزيدن عقرب و افعى مفيد است و اگر با هم‌وزن كنجد شكر و خشخاش و نصف وزن آن مغز بادام بىپوست مخلوط كرده و هر روز در حدود 30 گرم آن را بخورند براى چاق شدن بدن و تقويت نيروى جنسى نافع است . شيرهء كوبيدهء آن با نبات براى رفع سوزش معده و مرى و براى نرم كردن معده و روده‌ها و دفع سنگ كليه نافع است ، مشروط به اينكه مدتى خورده شود و خوردن 8 گرم آن با 4 گرم گردو براى قطع خون بواسير مجرب است . خوردن آب دم‌كرده آن با نخود قاعده‌آور است و جنين را سقط مىكند . اگر با بذر كتان خورده شود براى تقويت نيروى جنسى و ازدياد اسپرم مفيد است . خوردن ساييده آن با سركه براى رفع قولنج و گزيدن مار شاخدار نافع است . ضرر آن اين است كه بطئى الهضم است و از اين نظر بايد با عسل خورده شود . مقدار خوراك آن تا 20 گرم و جانشين آن از نظر خواص تخم كتان است . ضماد آن محلل ورمها و نرم‌كنندهء پوست و رفع‌كنندهء آثار كبودى و سياهى پوست و گرهء عصب و سوختگى آتش و بعد از سوختگى مانع تاول زدن و مسكن درد آن است . ماليدن آب برگ آن باعث رشد موى سر و سياهى آن است . ضماد پختهء برگ آن با شراب براى تحليل ورم چشم مفيد است و ريشهء آن را اگر در آب بجوشانند و با آن آب موى سر را بشويند موجب سياهى رنگ و رشد موى سر مىشود . مقدار خوراك از تخم كنجد تا 20 گرم است كه بو داده مخلوط با عسل مىخورند تا زودتر هضم شود .