مصلح آن براى سردمزاجان پختن آن با روغن بادام يا كرهء گاو تازه و دارچين و فلفل و آب كامه « 1 » است . مقدار خوراك از عصاره آن تا 2 مثقال است .
اسفنج ، ابرمرده
گرم در اول و خشك در دوم . مضر احشاء و مصلح آن آبغوره يا ريواس است .
اسفيداج ، سفيداب
سرد در سوم و خشك در دوم و بعضى سرد در دوم و خشك در سوم گفتهاند . آشاميدن آن باعث خنّاق و مانع حيض و باردارى و زيادتر از يك درم آن كشنده است . مصلح آن قى كردن و آشاميدن پختهء تخم كرفس و انسيون و رازيانه با عسل و انجير پخته و يك چهارم درم سقمونيا با ماء العسل و بعد از آن عصارهء افسنتين و داروهاى ادرارآور همراه با ماء العسل « 2 » است .
اسقنقور ، سقنقر
شبيه بچه تمساح و از درياى نيل صيد مىشود . گرم و تر در دوم و بعضى در اول گفتهاند و نمك سود آن گرم در سوم و خشك در اول است براى سر مضر و مصلح آن عسل است . غير نمك سود آن بشدت مهيج باه و مصلح آن مصرف زياد كاهو و عدس است . مقدار خوراك آن از يك تا 3 مثقال به حسب مزاج است .
هامش
( 1 ) - آب كامه : نانخورشى كه از شير و ماست و چيزهاى ديگر درست كنند ، گندم يا جو كه در آب با شير يا ماست خيسانده و داروهايى نيز به آن افزوده و در آفتاب خشك كنند .
( 2 ) - ماء العسل : دو من عسل كه در چهار من آب روى آتش ملايم بجوشد و كف آن را بگيرند تا آنكه در مجموع چهار من باقى بماند . اين ماء العسل ساده است . ماء العسلهاى تركيبى كه با داروهاى گياهى تهيه مىشود نيز از انواع آن است .