هندى ، شقاقل ، تودرى سرخ ، تودرى زرد ، لسان العصافير ( زبان گنجشك ) ، بهمن سرخ ، بهمن سفيد . مجموع را كوفته بيخته به روغن گاو چرب نموده به عسل مصفّا معجون سازند .
اطريفل مقل ملين
صنعت آن : پوست هليله زرد ، پوست هليله كابلى ، هليله سياه ، پوست بليله ، آمله منقى ، افتيمون ، اسطوخودوس ، عسل خيارشنبر ، مقل ازرق . مقل و عسل خيارشنبر را به آب گندنا حل كرده بپالايند و در عسل به قوام آورده و به قوامِ معجون آيد ؛ پس اجزا را كوفته ، به روغن بادام شيرين چرب نموده به آن بسرشند .
انقرديا
بدان كه « انقرديا » لغت رومى است . و ناميدهاند اين دوا را به اسم انقرديا به سبب آنكه عمود و اصل در آن عسل بلادر است . و اول كسى كه استنباط اين معجون نموده ، ابقراط است ، پس زياده كرده بر آن زيادتىها جالينوس . شيخ الرئيس گفته كه اين معجون نافع است از براى فالج و مانند آن از لقوه و استرخاء و جلاى دماغ دهد و تذكيه ذهن كند . شيخ داود انطاكى گفته كه اعظم نفع آن كه من تجربه كردهام از اين معجون تقويت حفظ است و دفع نسيان و بلادت و فالج و لقوه و رعشه و نيز از نفع عظيم است از براى اوجاع مفاصل و عرق النسا و اوجاع كليه و مثانه و هر مرض بارد و صرع و استرخاء . و سعوط كرده مىشود به آن با آب مرزنگوش از براى شقيقه و دوار . و حدت مىدهند باصره را از روى تجربه . ابن جزله گفته كه سواى منافعى كه « شيخ الرئيس » از براى آن ذكر كرده ، آن را منفعت كلى است از براى دوار بلغمى و نسيان و صرع و صداع بارد و اوجاع معده و سينه و جميع دردها كه از برودت باشد .
صنعت آن به نسخه شيخ الرئيس : سنبل الطيب ، مو ، زعفران ، سليخه سياه ، ساذج هندى ، افتيمون ، فقاح اذخر ، فرنقل ، حبّ بلسان ، ريوند چينى ؛ حبّ البان مقشر ، زنجبيل ، صبر سقوطرى ، مصطكى ، عسل بلادر ، فوفل ، غاريقون هش سفيد ، ايرسا ، پوست بيخ رازيانه ، سركه انگورى كهنه . ادويه را كوفته بيخته پوست بيخ رازيانه را سه روز متوالى در سركه بخيسانند ، پس در ديگ سنگى يا ديگ گلى كرده به آتش ملايم بجوشانند تا سه چهار جوش بخورند . پس بپالايند و ثفل آن را دور كنند و سركه را با ده رطل و نيم عسل مصفّا در همان ديگ كرده به آتش ملايم بجوشانند تا به قوام آيد ، پس ادويه كوبيده را به آن بسرشند و بعد از شش ماه استعمال نمايند .
انقردياى كبير
براى جنون و هذيان و وجع كبد و طحال و كليه و براى برودت مزاج و اوجاع ارحام و نقرس و جذام و امراض سوداوى مفيد است .
صنعت آن : سنبل الطيب ، مو ، زعفران ، سليخه سياه ، ساذج هندى ، افتيمون اقريطى ، اذخر مكى ، حبّ بلسان ، ريوند چينى ، قرنفل ، حبّ البان مقشر ، زنجبيل سفيد ، صبر سقوطرى ،
نابارورى و منع بارورى در پزشكى ايران ( فارسى ) — صفحة 198
مساهمون: سودابه بيوس
ص١٩٨