باعث واكنشهاى مختلف در بدن مىشود . اثر دارو ، بر روى گيرنده آن ممكن است موقتى و منحصر به زمان جفت شدن دارو و گيرنده باشد و به محض جدا شدن دارو از گيرنده ، اثر آن هم منتفى گردد ، اما در بعضى از موارد ، تا مدتى بعد از جدايى هم ، هنوز اثر آن ادامه مىيابد ؛ زيرا مولكولهاى عامل بدون حضور دارو به عمل خود ادامه مىدهند .
نكته قابل توجه اينكه سرعت حركات معده و روده در افراد يكسان نيست و قدرت جذب هركس متفاوت است . همچنين تعداد گيرندههاى دارويى در افراد به يك ميزان نيست و از همه اينها گذشته هر فرد وضعيت ژنتيكى خاص خود را دارد .
بعضى افراد عيبهاى ژنى دارند كه نمىتوانند يك داروى خاص را متابوليزه كنند ؛ در نتيجه گرفتار عوارض نامطلوب آن دارو مىشوند . تعيين مقدار مصرف داروها ، بايد تابع غلظت آن دارو و دريافت هدف باشد ( معيارهاى فارماكوكينيك ) ، بهطورى كه نه كمى غلظت دارو موجب بىاثرى و نه زيادى آن موجب مسموميت گردد . همچنين پزشك و بيمار ( در مواقع مصرف دارو ) بايد بدانند كه با يك موجود پر رمز و راز سروكار دارند و توجه داشته باشند كه هر دارويى چه كارهايى در درون بدن انجام مىدهد و به ويژگىهاى فردى ( سن ، چاقى يا لاغرى ، سرشت فكرى ، اخلاقى و شخصيتى ، سوابق فردى و خانوادگى ، چگونگى سلامتى اندامها ) و ارگانهاى درگير بيمار ( تداخل داروها ، نحوه زندگى ، نوع تغذيه ، محيط زندگى ، فعاليتهاى اجتماعى ، اعتقادات ، مصرف داروها بهطور مستمر ، حالتهاى خاص هر فرد ، سبك زندگى ، مقدار مسموميت دارو و طبع ) نيز توجه كنند .
گياه داروها
بين داروى گياهى و گياه دارو تفاوتى هست كه اغلب بدان توجه ندارند . داروى گياهى به ماده يا موادى مىگويند كه بهطور خالص از گياهان به دست مىآورند مانند پنىسيلين ( كه از نوعى كپك است ) ، مورفين ، كدئين و متجاوز از بيست ماده ديگر كه از ترياك به دست مىآيد . مقدار مصرف داروهاى گياهى دقيقا معلوم است بهطورى كه مصرف بيش از حد زيانبار يا بدفرجام است . گياه دارو عبارت است از ريشه يا ساقه يا برگ يا تمامى اعضاى يك گياه ، كه به صورتهاى مختلف مانند دم كرده ، عصاره يا خيسانده مصرف مىشود . مقدار مواد دارويى آنها معلوم نيست و بسته به اينكه گياه در چه آبوهوايى رشد كرده باشد ، كاملا متغير است .
براى استفاده از گياهان دارويى به نكات زير توجه كنيد :
- داروهاى گياهى را بايد از منابع قابل اطمينان و معتبر تهيه كرد .
- تنها در صورتى بايد گياه دارويى تركيبى را خريد كه بستهبندىاش به وضوح نشان دهد كه داراى چه گياهانى است .
- هميشه دستور دقيق مصرف را پرسيد .
- از جمعآورى گياهان به صورت وحشى بايد خوددارى كرد ، مگر اينكه به خوبى بتوان گياهان سمى و غير سمى را از هم تشخيص داد .
- داروهاى گياهى بايد با دقت نگهدارى شود .
- از داروهاى گياهى كه سالها نگهداشته شدهاند نبايد استفاده كرد .
- داروهاى گياهى با اثر ملايم را نبايد براى بيمارىهاى جدى استفاده كرد .
- اگر عوارض جانبى يك داروى گياهى ظاهر شد بايستى مصرف آن را قطع كرد .
- بيش از مقدارى كه در دستور مصرف آن آمده نبايد استفاده شود .
- در دوران باردارى و شيردهى تنها پس از مشورت با پزشك يا با داروساز مىتوان از يك داروى