جوشانده صاف كرده با شربت قند آميخته يك گرم صبر به آن اضافه نموده صبح و عصر ميل كنند . اگر بدى گوارش مربوط به بيمارىهاى كبد باشد پاكسازى بدن به وسيله ماء الجبن يا به وسيله حب صبر زرد نمايند و با گل قند و آب ليمو تقويت معده نمايند . براى تقويت كبد ، طباشير و ريوند از هريك 5 گرم كوبيده با گل قند دهند ، سوپ مرغ و آبغوره يا آب ليمو مفيد است .
بدى هضم در مزاج گرم و تر بهطور عموم
در اينجا اشتهاى بيمار بر اعتدال بوده اما لعاب كثير از دهان جارى مىشود . بخصوص وقتى كه معده خالى و گرسنگى در كار باشد و بيشتر اينگونه افراد حالت تهوع داشته و گاهى استفراغ رطوبتى دارند . ( مانند سفيده تخممرغ ) اينگونه حالتها را بايستى با دادن آب شبت و سكنجبين مجبور به استفراغ نمايند تا معده پاك گردد و محتويات آن خارج شود سپس مرباى هليله ، گل قند ، و طباشير تجويز نمايند .
بدى هضم در مزاجهاى گرم و خشك
درمان :
شير گاو ، ماء الشعير ، حريره از آرد جو و روغن بادام و شكر تهيه كرده ميل نمايند .
اينگونه افراد بايستى از غذاهاى رطوبتى و خنك استفاده كنند .
بدى هضم در مزاجهاى گرم و تر بدون ماده رطوبتى
در دستگاه گوارش اينگونه بيماران غذاهاى مصرف شده زودتر تغيير شكل داده ، متغير مىشود و آب دهان جارى مىگردد . تبخير يا ( پوترى فيكاسيون ) در دستگاه گوارش اينگونه بيماران بيشتر از معمول است لذا باعث ايجاد گاز و نفخ زيادترى مىگردد .
درمان :
براى تبريد و تجفيف يا خشكانيدن و جذب گازها و نفخ ، بايستى از معجون اطريفل صغير يا اطريفل كبير استفاده نمايند .
بدى هضم در مزاج سرد
علائم :
ضعف هضم ، تمايل زياد به غذا خوردن يا كثرت خواهش طعام ، توقف بيش از حد