علل مختلف بروز مىكند و براى هر علتى معالجات خاصى لازم است . مثلا گاهى ورم لوزهء چركى باعث بروز حملات رماتيسم مىشود ، در اين صورت ، تا وقتى كه چنين لوزهاى را قطع نكند رماتيسم معالجه نمىشود .
منظور ما از اين بحث اين است كه در مواردى كه بايد كورتيزون يا ساليسيلات دوسود يا آسپيرين داد ، مىتوان پوست بيد را هم با همان موفقيت تجويز كرد . به اين جهتف به پزشكان پيشنهاد مىكنم كه با كمال بىپروايى و بدون واهمه از شماتت و سرزنش اين و آن ، در بيماران مبتلا به رماتيسم حاد هر سه ساعت يك مرتبه 2 گرم پوست بيد را تجويز كنند و اثرات مفيد آن را ملاحظه فرمايند و بهتر اين است كه پوست شاخهها و ساقههاى نازك بيد را بگيرند ، خشك كنند و نرم بكوبند و به كار برند .
با توجه به مشاهدات و تجاربى كه در سالهاى اخير ، استادان و پزشكان نامور جهان كردهاند ، بدين نتيجه مىرسيم كه مشاهدات و تجارب علماى قديم پزشكى و مخصوصا ابن سينا را در قلمرو مفردات پزشكى ناديده نمىتوان گرفت ، زيرا به تجربه ثابت شده است كه اولا ، خود گياه طبى و اصلى داراى خواصى است كه گاهى برترى و امتياز آن را بر مواد استخراج شده و عصارهها و اسانسها مسلّم مىكند و چهبسا نتايج درخشانى در معالجهء بيماران به ما مىدهد كه با تجويز مواد مؤثر سنتتيك نمىتوان بهدست آورد . ثانيا ، در بيشتر موارد ، تجارب فيزيولوژيكى و شيميايى كه اخيرا در گياهان طبى به عمل آمده ، اغلب نتيجهء آنها تأييد نظر علماى قديم است ( اقتباس از سخنرانى آقاى دكتر عباس نفيسى ، استاد دانشكدهء پزشكى تهران در جشن هزاره ابن سينا ) .
با پيشرفتهاى طب جديد مسلّم شده است كه داروهاى موجود در طبيعت اعم از گياهى يا حيوانى ، به صورت قابل جذبتر ، موافقتر با طبع انسان بوده و مسلّما اثراتشان با اثرات مواد سنتزى كه اكثرا مغاير طبع است اختلاف دارد .
وانگهى در بسيارى از مواد طبيعى مادهء مؤثر يكى نيست و متعدد است و از
مجموعه آثار دكتر سيد جلال مصطفوى كاشانى ( فارسى ) — صفحة 182
مساهمون: سيد جلال مصطفوى كاشانى
ص١٨٢