تلاش كرد تا با بركنارى افراد مستقل و انديشمند ، افراد متملق و طرفدار خود را جايگزين آنها كند . اين اقدام دولت ، به فاشيستهاى فرهنگى جرأت داد تا علنا به فعاليت خود ادامه بدهند و انجمن ادبى كابل به اكاديمى پشتو تبديل شد .
3 - آكاديمى پشتو يا پشتو تولنه
با كنار رفتن افكار مستقل ، از انجمن ادبى كابل ، ديگر نيازى نبود كه تاريخ باز هم تحت پوشش زبان پشتو مطرح شود . با اين هدف در سال 1316 ه . ش رسما تشكيل پشتو تولنه اعلام و انجمن ادبى منحل شد .
مجلهء كابل كه قبلا به زبان درى انتشار مىيافت با همان نام به زبان پشتو نشر شد . مرحوم فرهنگ اين تحولات را چنين شرح مىدهد :
« در سال 1938 ( 1317 - 1316 ) محمد نعيم خان به سمت وزير معارف و معاون اول صدارت عظمى مقرّر شد و امور مربوط به تبليغات را در واحد ادارى جداگانهاى به نام رياست مستقل مطبوعات تمركز بخشيد . انجمن ادبى سابق ، جايش را به پشتو تولنه سپرد . » « 1 »
4 - انجمن تاريخ افغانستان
تشكيل انجمن تاريخ افغانستان يك حركت فرهنگى بود در راستاى تحقق آرمان پشتونگرايى به نحو بهتر از گذشته در سال 1321 ه . ش تأسيس شد .
اولين رئيس انجمن تاريخ ، احمد على كهزاد بود كه اين سمت را تا
هامش
( 1 ) . افغانستان در پنج قرن اخير ، ص 652 .