تفسير شريف لاهيجى ( فارسى ) — صفحه 290

مراد از مشكاة نور علم است كه در صدر حضرت رسالت‌پناه صلّى اللَّه عليه و آله مىباشد و زجاجه در صدر على عليه السّلام است كه از پيغمبر صلوات اللَّه عليه و آله تعليم علوم و معارف گرفته بود « يُوقَدُ مِنْ شَجَرَةٍ مُبارَكَةٍ » نور علم است « لا شَرْقِيَّةٍ وَ لا غَرْبِيَّةٍ » به اين معنى است كه نه يهوديست كه مسكن ايشان در طرف شرقست نه نصرانى كه منازل ايشان در طرف غربست و مراد اين است كه مرتضى على عليه السّلام نه حكم به طرف تفريط مىكند و نه به طرف افراط چنانچه شعار يهود و نصارى است يا مراد اين است كه آن حضرت هرگز نماز به طرف مغرب نكرده چنانچه يهود به آن طرف نماز ميگذارند و نماز به سمت مشرق نكرده مانند نصارى كه نماز ايشان بدان سمت است بلكه او هميشه بملت ابراهيم عليه السّلام بوده و اينمعنى از حديث روضهء كافى مأخوذ است « يَكادُ زَيْتُها يُضِيءُ وَ لَوْ لَمْ تَمْسَسْهُ نارٌ » به اين معنى است كه نزديك است كه عالمى از آل محمد صلّى اللَّه عليه و آله متكلم شود بعلم قبل از آنكه از او سؤال كنند « نُورٌ عَلى نُورٍ » يعنى امامى مؤيد بنور علم و و حكمت در عقب امامى ديگر از آل محمد است و اين آمدن امام عقب امام ديگر از ابتداء آدم است تا قيام قيامت زيرا كه هر رسولى را وصى و خليفه‌اى بوده پس اين گروه امامان اوصياى بر حقند كه خداى تعالى آنها را حجت بر خلق خود گردانيد و هيچ عصرى خالى از آنها نيست . و در كتاب توحيد از فضيل اين يسار روايت كرده كه من به خدمت حضرت صادق عليه السّلام اين آيه را خواندم كه اللَّهُ نُورُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ حضرت فرمود : كذلك اللَّه عز و جل يعنى چنين است خداى تعالى كه نور آسمان و زمين است و گفتم مراد از « مثل نوره » چه چيز است ؟ فرمودند مراد از اين محمد است صلّى اللَّه عليه و آله كه آن حضرت مثل نور خداى تعالى است . گفتم مراد از مشكاة چه چيز است ؟ فرمودند مراد از آن سينهء محمد است صلّى اللَّه عليه و آله گفتم فيها مصباح چه معنى دارد ؟ فرمود معنيش اينست كه در سينهء محمد صلّى اللَّه عليه و آله نور علم نبوت است گفتم الْمِصْباحُ فِي زُجاجَةٍ چه معنى دارد ؟ فرمود مصباح بمعنى علم رسول اللَّه صلّى اللَّه عليه و آله در زجاجه يعنى در قلب على عليه السّلام