تفسير شريف لاهيجى ( فارسى ) — صفحه 149

غفلت از اين روز و از حقيقت آن بَلْ كُنَّا ظالِمِينَ بلكه بوديم ما ستمكاران بر نفس خود كه تكذيب پيغمبران ميكرديم و قبول قيامت نمىنموديم . إِنَّكُمْ بدرستى كه شما اى كافران وَ ما تَعْبُدُونَ و آنچه ميپرستيد شما مِنْ دُونِ اللَّهِ بجز از خداى تعالى حَصَبُ جَهَنَّمَ چيزى كه افكنده مىشود در آتش دوزخ به جهت افروختن آن مانند آنكه سنك را ميافكنند ، و گويند كه قرائت حضرت امير المؤمنين عليه السّلام « حطب جهنم » است يعنى اين كافران با معبودين خودشان هيمهء دوزخند و آتش دوزخ را باجساد كثيفهء آنها ميافروزند أَنْتُمْ لَها وارِدُونَ شما با معبودان من دوزخ را در آيندگانيد . « انتم عليها واردون » نفرمود تا « لام » دلالت بر اختصاص كند . لَوْ كانَ هؤُلاءِ آلِهَةً اگر بودندى آن اصنام خدايان چنانچه شما گمان كرده‌ايد ما وَرَدُوها در نيامدندى آن الهه بدوزخ وَ كُلٌّ فِيها خالِدُونَ و جميع بتان و بت - پرستان در دوزخ جاويد ماندگانند . لَهُمْ فِيها زَفِيرٌ مر ايشان راست در دوزخ فريادى مانند فرياد حمار وَ هُمْ فِيها لا يَسْمَعُونَ و ايشان در دوزخ نشوند چيزى را كه به آن شادمان گردند و بشنوند چيزى را كه به آن غمگين گردند ، و محتمل است كه مراد اين باشد كه ايشان در دوزخ محشور ميشوند در حالتى كه كر باشند چنانچه محشور ميشوند در حالتى كه نابينااند و بعضى گفته‌اند كه اين احتمال ضعيف است بواسطهء آنكه كفار دوزخ كلام اهل بهشت را ميشنوند و استغاثه ميكنند به آنها چنانچه در سورهء اعراف « 1 » گذشت از حضرت ابو جعفر الباقر عليه السّلام مرويست كه بعد از نزول آيهء إِنَّكُمْ وَ ما تَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ حَصَبُ جَهَنَّمَ تا آخر ، ابن زبعرى به حضرت گفت كه : حكم اين آيه در حق ما و معبودان ما است يا در حق جميع امم و معبودين آنها ؟ حضرت فرمود : حكم اين آيه عام است مگر آنانى كه