[ رَبَّنا ما خَلَقْتَ ]
يعنى تفكّر و تدبّر ميكنند و ميگويند كه : بار خدايا اين را كه آفريدى بباطل نيافريدى پاكى و منزّهى تو خداى راست ؛ ترا تقديس و تنزيه ميگوئيم و مقدّس و منزّه ميخوانيم ما را از آتش دوزخ نگاهدار .
[ سوره آلعمران ( 3 ) : آيه 192 ]
رَبَّنا إِنَّكَ مَنْ تُدْخِلِ النَّارَ فَقَدْ أَخْزَيْتَهُ وَ ما لِلظَّالِمِينَ مِنْ أَنْصارٍ ( 192 )
اى بار خدايا آنكس را كه تو در دوزخ برى بدرستى و حقيقت كه او را خزى و نكال كرده باشى و فضيحت كرده سعيد جبير گفت : [ تدخل ] بمعنى « تخلد » است جابر عبد اللّه گفت : « اخزاء » بمعنى احراق است و اهل وعيد گفتند : آيت مخصوص است بكافران از آنكه مؤمنان بدوزخ نروند و مخزى نباشند لقوله تعالى
« يَوْمَ لا يُخْزِي اللَّهُ النَّبِيَّ وَ الَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ »
و جمع ميان اين دو آيت آنست كه آيت نفى خزى رسول صلّى اللّه عليه و آله و سلّم و مؤمنان مخصوص باشد بمؤمنانى كه ايشان را بدوزخ نبرند و محمول نباشند بر عموم ، دليل مخصّص او قرينه است كه در آيت است
« وَ الَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ »
تا مخصوص باشد بصحابهء رسول صلّى اللّه عليه و آله و سلّم آنان كه صفت ايشان اينست كه
« يَسْعى نُورُهُمْ بَيْنَ أَيْدِيهِمْ وَ بِأَيْمانِهِمْ »
و « خزى » بمعنى استحيا بود پس خزى مؤمنان استحياء بود و خزى كافران خلود بود در دوزخ ، آنگه گفت :
[ وَ ما لِلظَّالِمِينَ مِنْ أَنْصارٍ ]
و ظالمان را يارى و ناصرى نبود و درين آيت دليل نيست بر آن كه ظالمانى را كه نه كافر باشند شفيع نبود براى آنكه « ناصر » آن را گويند كه يارى منصور كند على وجه الحماية على من أراد اضراره ، و كس را در قيامت اين دست و قوّت نباشد كه بر خداى تعالى حمايت كند و كسى را با پناه خود گيرد ، و روا بود كه مراد به اين [ ظالمان ] كافران باشند و « شرك » ظلم بود چنان كه گفت :
« إِنَّ الشِّرْكَ لَظُلْمٌ عَظِيمٌ »
.
[ سوره آلعمران ( 3 ) : آيات 193 تا 194 ]
رَبَّنا إِنَّنا سَمِعْنا مُنادِياً يُنادِي لِلْإِيمانِ أَنْ آمِنُوا بِرَبِّكُمْ فَآمَنَّا رَبَّنا فَاغْفِرْ لَنا ذُنُوبَنا وَ كَفِّرْ عَنَّا سَيِّئاتِنا وَ تَوَفَّنا مَعَ الْأَبْرارِ ( 193 ) رَبَّنا وَ آتِنا ما وَعَدْتَنا عَلى رُسُلِكَ وَ لا تُخْزِنا يَوْمَ الْقِيامَةِ إِنَّكَ لا تُخْلِفُ الْمِيعادَ ( 194 )
اين هم حكايت قول آن مؤمنانست كه ايشان در دعا و مناجات گويند : بار خدايا ما شنيديم منادئى را كه ندا ميكرد و دعوت ميكرد با ايمان يعنى محمّد صلّى اللّه عليه و آله و سلّم بقول بيشتر