كبر و غرورشان درنورديد ، نه خود زنده نه نام و نشانشان در ديار مانده ! آرى سرانجام ظلم و ستم اين است .
[ آيات 27 - 22 ]
( تفسير لفظى )
22 -
هُوَ الَّذِي يُسَيِّرُكُمْ فِي الْبَرِّ وَ الْبَحْرِ حَتَّى إِذا كُنْتُمْ فِي الْفُلْكِ وَ جَرَيْنَ بِهِمْ بِرِيحٍ طَيِّبَةٍ وَ فَرِحُوا بِها جاءَتْها رِيحٌ عاصِفٌ وَ جاءَهُمُ الْمَوْجُ مِنْ كُلِّ مَكانٍ .
او كسى است كه شما را در دريا و بيابان مىگرداند و مىرواند ، تا آنگاه كه در كشتى باشيد و كشتى به بادى خوش و ملايم مىرود و آنان به آن باد خوشحالند ، كه ناگهان باد تند كشتىشكن مىوزد و موج از هر سو مىآيد .
وَ ظَنُّوا أَنَّهُمْ أُحِيطَ بِهِمْ دَعَوُا اللَّهَ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ لَئِنْ أَنْجَيْتَنا مِنْ هذِهِ لَنَكُونَنَّ مِنَ الشَّاكِرِينَ .
و چنان دانند كه هلاك ايشان باشد ، در آن حال خداى را خوانند و گويند : خدايا اگر ما را از اين بيم رهائى دهى تو را سپاسگزار خواهيم بود !
23 -
فَلَمَّا أَنْجاهُمْ إِذا هُمْ يَبْغُونَ فِي الْأَرْضِ بِغَيْرِ الْحَقِّ يا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّما بَغْيُكُمْ عَلى أَنْفُسِكُمْ مَتاعَ الْحَياةِ الدُّنْيا ثُمَّ إِلَيْنا مَرْجِعُكُمْ فَنُنَبِّئُكُمْ بِما كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ .
چون باز رهانيد آنان را به خشكى ، در آن هنگام چون درنگرى باز فزونى جستن و ستمكارى به ناحق در زمين درگيرند ، اى مردمان همانا اين برترى جستن و ستمكارى بر خويشتن ، متاع ناپايدار اين جهان ناپاينده است ، آنگاه بازگشت همه شماها به ما است و ما شما را آگاه كنيم به آنچه در دنيا مىكرديد !
24 -
إِنَّما مَثَلُ الْحَياةِ الدُّنْيا كَماءٍ أَنْزَلْناهُ مِنَ السَّماءِ فَاخْتَلَطَ بِهِ نَباتُ الْأَرْضِ مِمَّا يَأْكُلُ النَّاسُ وَ الْأَنْعامُ .
مثل زندگانى اين جهانى و جهاندارى همچون آبى است كه از آسمان فروفرستاديم تا با آن رستنيهاى زمين روئيد و رنگارنگ و درهم و بويا بوى بهم آميخت از آنچه مردم و چهارپايان خورند .
حَتَّى إِذا أَخَذَتِ الْأَرْضُ زُخْرُفَها وَ ازَّيَّنَتْ وَ ظَنَّ أَهْلُها أَنَّهُمْ قادِرُونَ عَلَيْها أَتاها أَمْرُنا لَيْلًا أَوْ نَهاراً فَجَعَلْناها حَصِيداً كَأَنْ لَمْ تَغْنَ بِالْأَمْسِ كَذلِكَ نُفَصِّلُ الْآياتِ لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ .
تا آنكه زمين آرايش خود را گرفت و آراسته گشت و خداوندان آنچنان پنداشتند كه آنها توانا هستند بر برداشت ميوهها كه بر شاخ است ، همان دم فرمان در سرماى شب يا گرماى روز رسيد و آن را ريزيده و پژمرده كرد گوئى كه ديروز هيچ نبود ! بدينگونه ما سخنان خود را گشاده و روشن مىفرستيم براى گروهى كه به خردهاى خويش در آن بينديشند .
25 -
وَ اللَّهُ يَدْعُوا إِلى دارِ السَّلامِ وَ يَهْدِي مَنْ يَشاءُ إِلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ .
خداوند ( بندگان را ) به سراى سلامت مىخواند و راه مىنمايد هركس را كه بخواهد ( و بر طلب مىدارد ) به راه راست و پاينده !
26 -
لِلَّذِينَ أَحْسَنُوا الْحُسْنى وَ زِيادَةٌ وَ لا يَرْهَقُ وُجُوهَهُمْ قَتَرٌ وَ لا ذِلَّةٌ أُولئِكَ أَصْحابُ الْجَنَّةِ هُمْ فِيها خالِدُونَ .
براى كسانى كه نيكوكارى كردند نيكوئى و افزونى از خواستهء آنان بيشتر است ، و بر روى ايشان گردى و خوارى نهنشيند ، و ايشانند بهشتيان جاويدان .
27 -
وَ الَّذِينَ كَسَبُوا السَّيِّئاتِ جَزاءُ سَيِّئَةٍ بِمِثْلِها وَ تَرْهَقُهُمْ ذِلَّةٌ ما لَهُمْ مِنَ اللَّهِ مِنْ عاصِمٍ كَأَنَّما أُغْشِيَتْ وُجُوهُهُمْ قِطَعاً مِنَ اللَّيْلِ مُظْلِماً أُولئِكَ أَصْحابُ النَّارِ هُمْ فِيها خالِدُونَ
و آنان كه بديها كردند ، ايشان را پاداش مانند همان بديها است و خوارى به سر و روى ايشان نشيند و كسى نيست كه آنان را از خشم و عذاب خدا نگاه دارد ، چنان پندارى كه بر رخسار آنان تكهاى از شب تاريك پوشيدهاند ! ايشانند دوزخيان جاويدان !