من كاغذ و نيم من نمك و آب شب گذاشته ، صباح به دست بمالند تا حلّ شود [ و صاف كنند ] و چهار من گل زرد پاك كوفته و بيخته و چهار يكى موى سر آدمى كه مقراض كرده باشند و مثلش سرگين اسب بيخته ، اضافه نمايند و به دست بمالند تا نيك به هم سرشته ، پس غلولهها كرده ، بگذارند تا خشك شود . هرگاه كه خواهند ، بكوبند و ببيزند و به آب صاف خمير كرده ، به كار برند .
طين مختوم
: به پارسى گل مختوم گويند و آن گل سرخگون به غايت املس بود . بهترينش آن است كه از او بوى شبت آيد . چون نزديك دهان براى چشيدن برند ، به لب چسبد . طبعش نزديك است به اعتدال . چون به شير تازه ميل كنند ، دفع [ جميع ضررها و ] جميع زهرهاى كشنده كند ؛ اما بايد مكرر دهند تا اثرى از سم نماند و چون به شيرهء خرفه يا شربت انجبار خورند ، نفث الدّم و سحج و ذوسنطارياى كبدى و معوى را سودمند آيد و دل و دماغ را قوّت دهد ؛ و شربت او يك درم تا دو درم است . مضرّ است به شش ، و مصلحش گلاب ، و بدلش در قبض خون ، طين ارمنى است
طين ارمنى
: به پارسى گل ارمنى گويند . طبعش سرد و خشك است در اوّل . چون به شربت انجبار ميل كنند ، خون ببندد و طاعون را نفع دهد و نزله و زكام و ضيق النّفس را سودمند آيد و ريش شش خشك گرداند و تبهاى وبايى را نافع بود و جراحتهاى لاذع را زايل كند ؛ و اگر تب بود ، به گلاب و آب سرد بياشامند ، نفع دهد ؛ و شكستگى استخوان را به اقاقيا طلا كردن سودمند آيد ؛ و شربت او نيم مثقال تا يك مثقال است . مضرّ است به سپرز ، و مصلحش گلاب ، و بدلش طين حجازى است .
طين قبرسى
: گلى است گلگون كه چون در دست بمالند ، سرخى در دست بماند ؛ و چون بشكنند ، در درونش رگهاى زرد باشند . طبعش سرد و خشك است در اوّل ؛ و چون به گلاب و روغن گل طلا كنند ، شكستگى اعضا را نفع دهد ؛ و چون دو درم از او تا سه درم رغبت نمايند ، سحج امعا و نفث الدّم را دفع كند و ذوسنطارياى كبدى و معوى را سودمند آيد . شربتى يك درم به آب سرد بود ، و بدلش طين مختوم است .
طين قيموليا
: حجر الرّخام است . بهترينش آن است كه مقتول كنند . سرد