تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرخ نامه ( دائرة المعارف علوم و فنون و عقايد ) ( فارسى ) — صفحة 258

مساهمون:

ص٢٥٨
جدول نخست ا ديديم دانستيم كه يكشنبه است ، ( و جدول آن خطهاست كه در تقويم كشيده است خانه به خانه و بر بالاى تقويم به هر جدولى نام آن معنى نوشته است چنان كه در جدول نخست علامت الف كرديم به سرخى بر بالاى آن نوشته باشد الّايام الهلالى . پس ) در ايّام هلالى ( علامت ه ) ديديم و دانستيم كه پنج روز از شوّال « 1 » گذشته ( است و نام ماه بر حاشيه باشد رجب يا شعبان يا فلان در جدولى ديگر / 287 / در پهلوى او نوشته باشد ايّام الفرس ) و در ايّام الفرس آن نگاه كرديم ( * ) بهمن ماه ديديم دانستيم كه بهمن روز سلطانى است ، و در ايّام روم ديديم ( * ) دانستيم كه پانجدهم « 2 » روز از آذار روم رفته است . به وجه ديگر آمديم و در اسابيع همين علامت ديديم و در ايّام قديم زامياذ ديديم دانستيم زامياذ از فروردين ماه قديم است و در جدول بروج قمر ب ديديم دانستيم كه علامت جوزا است و ماه در جوزا ، پس در جدولى كه شمس بر سر آن نوشته است ديديم « 5 » دانستيم كه ماه به آفتاب متّصل است از تربيع مدّت « 3 » ساعت روز ، زيرا كه ( * ) علامت ساعت است و ده است و ر علامت روز است . و در جدول زحل اين علامت ديديم ( * ) دانستيم كه زحل از تربيع پيوسته چون هفت ساعت از شب گذشته بود و در جدولها ( ى ) ديگر نديديم « 4 » دانستيم كه به هيچ ستارهء ديگر پيوسته نيست . و چون به حاشيه بنگريديم بدان ديديم « 6 » دانستيم كه مقابلهء زهره و مشترى است . چون خواستيم كه بدانيم كه روز نيك است يا نه و نگاه كرديم به روز به تربيع آفتاب بود و به شب در تربيع زحل دانستيم كه نيك است كه در باب ما تقدّم گفته بوديم كه تربيع از نحوست آفتاب و عطارد نه نيك است . و چون در حاشيه نگريديم اتّصال دو سعد بود گفتيم از جهت اتّصال روزى ميانه است .
هامش
( 1 ) . م : از آن ماه . ( 5 ) . نسخهء « م » علامتى دارد كه در عكس محو شده است . ( 2 ) . م : پانزدهم . ( 3 ) . م : م به ده . ( 4 ) . م : هيچ نديد . ( 6 ) . م : لدى .