عرق النسا :
درد سياتيك دردى است كه از تهيگاه به ران در يك راستا كشيده مىشود و چهبسا به ساق و كف پا به مانند يك خط راست برود در اين هنگام اگر به همراه آن آميزهى گرم و پيشآب رنگين و كلفتشدگى رگها باشد پس بايد از رگ باسليق دستى كه در راستاى آن است و سپس از رگ سياتيك خون بگيرند . اگر بيمار آميزهى سرد داشته و رنگپريده و كمخون باشد وى را با ترب وادار به بالا آوردن نمايند . تهيگاه و پاى او را با روغنى كه فربيون و گندبيدستر و معيه در آن باز شده ، روغنمالى كنند .
اگر درد در تهيگاه بگيرد وى را با مرى نبطى و بوره و تنقيهى گرمازا كه در بخش سكته گزاره شده تنقيه نمايند . شياف برگرفته از عرطنيثا و پيهى حنظل در او به كار برند .
تنقيه را تا آن اندازه انجام دهند كه انگيزهى پديد آمدن ساييدگى و خراش شود سپس ساييدگى نيز درمان كنند .
اگر بيمارى به درازا كشيده شود پس خردل را با هم وزن آن پيخال كبوتر بكوبيد با پخته انجير خمير نماييد و تهيگاه را با آن پانسمان كنيد و بگذاريد تا تاول بزند و آبى كه در تاولها هست روان شود و آن را با آب گرم كمپرس نماييد و چند روزى آن را رها كنيد . اگر فرونشست و گرنه دوباره انجام دهيد ، اگر مدتى درازتر به درازا كشيده شد و ترس از دررفتگى سر استخوان تهيگاه پيش آيد بايد حبل الورك ( طناب تهيگاهى ) را به گونهاى دايرهگون بسوزانيد و هنگام سوزاندن بر سر استخوان ران تكيه كنيد و سخن در اينباره از اندازهى كتاب ما بيرون است . اين گروه بايد در هنگام تندرستى خويش پيوسته بالا آوردن را در برنامهى روزانه خويش داشته باشند و روشهاى نرمجويانه را پيگيرى نمايند و از خوراكىهاى سنگين و مستىهاى پىدرپى پرهيز كنند .
حدبه « 1 » ( دكمه ، برآمدگى ) :
اگر برآمدگى ( در جايى از تن ) آغاز شود بهتر است كه به بيمار حب سورنجان بزرگ داده شود و او را وادار به به كار بردن روغن كرچك با آب دانهها نمود و جاى آن را با روغن زنبق كه در آن ميعه و گندبيدستر و فربيون باز شده روغنمالى كرد و از خوراكىهاى سرد و سنگين وى را بازداشت و روى جاى آن پختهى پودنه و شيح و
هامش
( 1 ) . حدبه :kyphosis ; convexity ; tuberosity، ن . ك نمايه بيمارىها