تخطي إلى المحتوى الرئيسي

منصوري في الطب ( فارسى ) — صفحة 473

مساهمون:

ص٤٧٣
و سپس بر روى جاى دردناك صندلين ( دو صندلى سرخ و سپيد ) ، گل سرخ ، گلاب و آب به بگذاريد ، و هيچ‌گونه خوراكى جز آب‌جو به وى مدهيد . و از گوشت و شراب و شيرينى وى را بپرهيزانيد و آب انار گس و افشره‌ى جوشانده‌ى ميوه‌هاى سرد به دو بنوشانيد و اگر دما فروكش كرد مغز فلوس جوشانده در آب كاسنى و به‌گونه‌اى پالوده شده به بيمار بدهيد . البته تا آنجايى كه دما فروكش كند و چنانچه در آن آماسى سخت بماند جاى آن را با اين دارو پانسمان كنيد .

مرهمى براى شكمبه :

بنفشه‌ى خشك ده درم ، گل سرخ پنج درم ، سنبل الطيب سه درم ، شنبليد آرد شده دو درم ، شكوفه‌ى بابونه ، ختمى سپيد و آرد جو از هركدام ده درم همگى را با لعاب تخم كتان گرد مىآورند و پس پاك كردن جاى آن با روغن ناردين ولرم چهار ( ساعت ) پيش از خوراك با آن پانسمان كنند و مىگذارند تا خوراك گوارش شود و شكم از آن تهى شود پانسمان برداشته مىشود . سپس با روغن ناردين ساده كه در تكه پشمى همان گونه كه گزارش آن را گفتيم روى شكم بيمار مىگذارند .

روغن ناردين ساده :

روغن‌بان يك رطل و سنبل نيم وقيه ، مصطكى ، سعد ، قسط ، أذخر ، نى ذريره هركدام يك هشتم وقيه مىكوبند و پس از آن در روغن مىگذارند و يك هفته در ظرفى سربسته در آفتاب مىنهند . سپس صاف مىكنند و ته‌نشين را مىفشرند و با داروهايى كه ياد كرديم ، درهم مىكنند . سپس سه برابر آن عرق‌هاى گوناگون روى روغن مىريزند و ته‌نشست آن را مىفشرند و آنچه بيرون شد را به پالايش شده مىافزايند . ته‌نشست را در پانسمان‌هاى به كار مىبرند كه خيلى كارساز است . اگر آماس شكمبه كهنه شده باشد . قرص سنبل به او مىدهند .

قرص سنبل :

شكوفه‌ى أذخر ، سليخه ، راوند چينى ، و نى ذريره و سنبل الطيب از هركدام سه درم و زعفران ، مرّ ، انسون ، قسط و فلفل از هركدام يك درم و مقل آبى رنگ سه درم و مصطكى نرم يك درم و أشق به مانند آن ، همه را گرد مىآورند و قرصى با وزن يك مثقال مىسازند و روزى يكى از آن را به كسى كه نياز دارد مىدهند . و با اين دارو پانسمان مىكنند . گزاره‌ى آن : مقل نرم ده درم ، اشق پنج درم ، حب بان ده درم ، تخم كلم به مانند آن و سنبل الطيب پنج درم و موم سه درم و روغن ناردين پانزده درم و مصطكى سياه پنج درم
منصوري في الطب ( فارسى ) — صفحة 473 | محمد بن زكريا الرازي / حازم بكرى صديقى