فصل پنجم در احتراز از آبله قبل از ظهور و جلوگيرى از ازدياد آن بعد از بروز
مقتضى است كودكان و نوباوگان و جوانان را كه آبله در نياورده يا آنكه آبله ضعيف « 1 » گرفتهاند ، مخصوصا در مواقع و فصول آبله و همچنين كسانى كه مزاج آنها مستعد قبول آبله است ، به شرحى كه قبلا بيان شد فصد « 2 » شوند و قبل از آنكه تب كنند يا از چهارده سال علامات آبله در بدن آنها ديده شود ، بايد نوباوگان چهارده ساله را فصد و كودكان كمتر را حجامت نمود و مكان آنان را خنك كرد و غذاى آنان را از موادى انتخاب نمود كه خنككننده « 3 » است بمانند طفشيله « 4 » و آبگوشتى كه با عدس زرد تهيه شده باشد ( عدسيه ) « 5 » و غذاهاى آبغورهدار « 6 » و شورباى سركهدار « 7 » خوراكهائى كه از گوشت بزغاله و خوراكهائى « 9 » و « 8 » كه از گوشت گوساله
هامش
( 1 ) - بيشتر به نظر مىرسد آبلهمرغان( Varicelle )باشد .
( 2 ) - نظر صحيحى نيست .
( 3 ) - مقصود موادRafraichissantاست .
( 4 ) - « طفشيله » كه در متن كتاب آمده اصلش فارسى است نوعى خوراك است كه از عدس پوست كنده با سركه مىپزند ( تفشيره ، مژوبا ) .
( 5 ) - عدسيه نيز بمانند طفشيله خوراكى است كه با عدس زرد پوستكنده پخته شده و نرم مىباشد كه در آن سركه و نمك و كاسنى اضافه نموده باشند .
( 6 ) - در متن عربى « حصرميه » آمده كه مقصود آبگوشت بره يا بزغاله يا مرغ است كه آبغوره بر آن زده باشند ( آش غوره ) .
( 7 ) - شورباى سركهدار كه معرب آن سكباج مأخوذ از سركه با مىباشد . غذائى است از گوشت خرد كرده كه سركه و عسل بر آن اضافه مىنمودند و بعضىها از گوشت و آرد و سركه تهيه مىنمايند و گاهى بر آن كشمكش اضافه نموده كه اين جزله سه نوع سكباج ( سفيد و زرد و سرخ ) را ذكر كرده است .
( حواشى صفحه 23 كتاب آبله و سرخك چاپ بيروت 1872 ميلادى ) . ( آش سركه ، سكبا ) .
( 8 و 9 ) - در متن عربى هلام و اهال آمده كه طعام و آبگوشتى از گوشت گوساله يا گاو و بعضى مواد ديگر بمانند سركه و ليمو داشته است .