روز ششم روز شنبه ، [ 22 ذى حجة الحرام 1251 ه . ق . ]
يك ساعت بعد از طلوع آفتاب ، از منزل « فيروزكوه » به جانب « سرخ رباط » روانه شديم .
دو فرسخ راه هموار است و ما بين « شمال » و « مشرق » مىرود . در دو طرف راه ، دو كوه است كه كمكم به هم نزديك مىشوند .
[ كتالو ]
از « فيروزكوه » يك فرسخ گذشته ، دهى در دامن كوه واقع است كه آن را « كتالو » « 1 » مىگفتند . به مقدار فرسخى در طرف دست چپ ؛ از معبر دور است .
[ رباط سرحد مازندران ]
دو فرسخ از « فيروزكوه » گذشته ، « رباط خرابى » هست ، و در آن « رباط » راه اندكاندك بالا مىرود .
نيم فرسنگ ديگر « رباطى » ديگر است كه واقع در منتهاى اين فراز و اول نشيب جانب « مازندران » است و البته آخر « عراق » « 2 » و اوّل « مازندران » بايد باشد ، اگر اين دو
هامش
( 1 ) . كتالو يا كتالان, ( Katalan )روستايى است از توابع شهرستان فيروزكوه كه در ارتفاع 2200 مترى از سطح دريا كه در دامنهء جنوبى كوه برين رشته جبال البرز و در 13 كيلومترى شمال شرقى فيروزكوه قرار دارد . اطراف آن كوههاى « اروانبيگ » و « ورسهسر » ( 3097 متر ) و به چشم مىخورد . طول جغرافيايى آن 52 درجه و 49 دقيقه و 8 / 98 ثانيه و عرض جغرافيايىاش 35 درجه و 50 دقيقه و 4 / 80 ثانيه مىباشد . در حال حاضر اين روستا كاملا متروك و خالى از سكنه است . آثار تاريخى آن عبارتند از قبرستان تاريخى كتالان ، مملو از سفالهاى نخودى ، قرمز و كنده و منقوش از هزاره اول قبل از ميلاد ، با عرض 70 متر ( شرق به غرب ) و 90 متر ( جنوب به شمال ) ؛ برج قديمى كتالان ، امامزاده قاسم در ارتفاعات كه بناى قديمى آن 1000 سال قدمت داشته است . در آبانماه 1385 ه ش . 97 خانوار و 364 نفر جمعيت داشته است .
( 2 ) . ظاهرا منظور وى عراق عجم است ؛ بهمعناى ناحيهاى در مركز ايران ، شامل ايالات و ولايات مركزى