747 م ابو على شبل بن تهمان از طرف ابو مسلم بر صلاة و ادارهء حكومت هرات مقرر بود ، در حالى كه موسى بن حسان عمل خراج را داشت « 1 » ، كه اين نوع امارت خاص باشد .
در سنه 101 ه 719 م كه عمر بن هبيره امير عراق و خراسان و سيستان بود ، وى حكم بن عبد اللّه را بر نماز و حرب به سيستان فرستاد ، و قعقاع بن سويد را بر مال و خراج ، و باز دير نيامد تا نماز و حرب و مال و خراج همه به قفقاع مفوض گشت در آخر سنه 104 ه 722 م « 2 » و ازين برمىآيد ، كه امارت خاص گاهى به امارت عام نيز تحويل مىيافت ، و يك نفر بر نماز و حرب و خراج مقرر مىشد .
دوم امارت عام :
اين نوع امارت نيز بر دو قسم بود :
اول امارت استكفاء يا تفويض :
كه از طرف خليفه بخوشى و اختيار بيكى از معتمدان كامل سپرده مىشد ، و هشت كار مهم داشت :
1 / تدبير لشكر و ترتيب آن در نواحى و رسانيدن ارزاق آن .
2 / نگرانى احكام و امور قضا و حكام .
3 / وضع ماليات و گرفتن صدقات و گماشتن كارداران بر ان ، و بخش كردن آن بر مستحقان .
4 / نگهدارى دين از تغيير و تبديل ، و راندن دشمنان از مرز كشور اسلامى .
5 / اقامهء حدود در حق اللّه و حقوق خلق .
6 / امامت جمعه و ديگر جماعتهاى نماز و يا گماشتن خليفه خود براى آن .
7 / ارسال حاجيان به حج و فراهم آوردن تسهيلات درين باره .
8 / اگر سرحدات ولايت بسرزمين دشمن چسپيده باشد ، جهاد و قسمت غنايم جنگى و ترتيب لشكر و امور نبرد از وظايف والى است . « 3 »
هامش
( 1 ) - رجوع به آخر فصل سوم اين كتاب شرح واليان هرات .
( 2 ) - تاريخ سيستان 125
( 3 ) - احكام السلطانيه 30