تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مجموعة آثار آقا محمد رضا القمشه اى حكيم صهبا ( فارسى ) — صفحة 144

مساهمون:

ص١٤٤
بنجف اشرف را داشته ، ولى موقعى كه به اصفهان مىرسد ، به جهاتى از تصميم خود منصرف مىشود و راه ديار سبزوار را در پيش مىگيرد و ضمنا مراتب را با بيان اين شعر به كسان و نزديكان خود در شهرضا اطلاع مىدهد :
از كعبه گشت جانب ميخانه راه ما * اى بهتر از هزار يقين اشتباه ما
اين دانشمند پس از تكميل دوره فلسفه و حكمت و احساس بىنيازى از استادان معاصر به وطن اصلى خود به شهرضا مراجعت نموده است و در آن جا همواره به مطالعه و تدريس كتب حكمت مشغول بوده است ، ضمنا بطورى كه انزوا و گمنامى شيوهء اغلب حكما به خصوص دانشمندان اين شهر بوده ، حكيم نامبرده مجلس درس و بحثى كه در خور مقام علمى او باشد نداشته است . از شاگردان او مرحوم شيخ اسد الله - رحمة اللّه عليه - متخلّص به « ديوانه » ( از حكما و شعراى شهرضا ) و ديگرى آقاى شيخ محمّد هادى فرزانه حكيم ، بوده‌اند . بطورى كه حكيم فرزانه كه از شاگردان ميرزا نصر الله در حكمت بوده‌اند ، اظهار مىدارند استادشان از اوان طفوليت داراى استعدادى كافى و هوشى سرشار بوده و در فهم كلمات شيخ الرئيس ابو على سينا نيز مانند او ، كمتر يافت مىشده و بالجمله حكيمى بارع بوده است كه تقدّم او بر بسيارى از حكماء معاصرش حتى به عقيده حكيم فرزانه بر استادش ( مرحوم سبزوارى ) مسلّم است . انواع فنون حكمت را از منطق ، طبيعيات ، الهيّات ، رياضيّات دارا بوده است ولى متأسفانه تصنيفي از او باقى نيست ، مگر بعد بدست آيد . آن چه مسلم است و آقاى فرزانه تأييد مىكنند اين شخص حاشيه‌اى بر اوايل امور عامّه اسفار ملّا صدرا كه بسيار مفصل و قابل توجه بوده نوشته است ، ولى نسخه‌اى از آن به دست نيامده ، در اواخر عمر بيشتر در مقام اين بوده است كه مطالب تصنيفات ملّا صدرا و كلمات او را از گفتار شيخ الرئيس ، بيرون بياورد ، زيرا
مجموعة آثار آقا محمد رضا القمشه اى حكيم صهبا ( فارسى ) — صفحة 144 | محمد رضا قمشه اى / حامد ناجى اصفهانى / خليل بهرامى قصرچمى