استدلال شده است . همچنين به ادلهء دلالت كننده بر وجوب وفا به عقد ، بر وجوب وفا به شرايط واقع در ضمن عقد ، استدلال شده است ؛ چه اينكه اين گونه شرايط نيز از توابع عقد وبسته به آن است . 4
در شرط ونيز ملاك ومعيار شرط صحيح وفاسد مباحث زيادى مطرح است كه در عناوين شرط ( - - ) شرط ) وشرط ضمن عقد ( - - ) شرط ضمن عقد ) به تفصيل آمده است .
قاعدهء المتنجس لا يطهر
قاعدهء المُتَنَجّسُ لايُطَهر : از قواعد فقهى .
قاعدهء ياد شده عبارت است از اينكه چيزى كه نجس شده است ، پاك كننده نيست . عنوان قاعده از قواعد اصطيادى است كه در باب طهارت از آن سخن گفتهاند .
مفاد قاعده : شرط تطهير اشياى نجس ، پاك بودن چيزى است كه در تطهير آنها به كار مىرود . به عنوان مثال ، در تطهير لباس با آب ، پاك بودن آب شرط است . بنابر اين با آب نجس نمىتوان لباس نجس را تطهير كرد .
قاعدهء المتنجس لايطهّر اشاره به شرط ياد شده است . بنابر اين ، مفاد آن چنين خواهد بود كه شئ نجس ، شئ نجس ديگر را تطهير نمىكند ؛ بلكه لازم است تطهير كننده خود پاك باشد .
در اينكه شرط حصول تطهير ، پاك بودن مُطهِّر است بحثي نيست ؛ ليكن اشكالى در اين مقام وجود دارد وآن نقض قاعده در مواردى است ، از جمله :
1 ) . تطهير نجس با آب قليل ، بنابر قول به نجس شدن آب قليل با ملاقاة نجاست . بنابر اين قول ، آب قليل به مجرد ملاقاة با چيز نجس ، نجس مىشود ؛ در حالي كه بدون شك ، تطهير اشياى نجس با آب قليل امكانپذير است . از اين رو ، برخى به همين دليل ( امكان تطهير اشياى نجس با آب قليل ) قائل به عدم انفعال آب
هامش
( 1 ) . القواعد الفقهية ( بجنوردى ) 3 / 251
( 2 ) . مائة قاعدة فقهية / 265 - 266
( 3 ) . وسائل الشيعة 18 / 16 و 21 / 276
( 4 ) . القواعد الفقهية ( بجنوردى ) 3 / 249 - 253 .