ضربه زدن به مهاجم در حال فرار ، مانند دزد ضمانآور است . 15
چنانچه كسى ، ديگرى را جلوى درندهاى بيندازد و او نتواند هرچند با فرار كردن ، خود را نجات دهد و كشته شود ، قصاص ثابت است . 16
بركسى كه ديگرى را در آتش افكنده و او به سبب ناتوانى از فرار سوخته و مرده است ، قصاص ثابت مىشود . 17
آتش زدن خانه به قصد سوزاندن ساكنان آن ، در صورت عدم امكان فرار براى آنان و كشته شدن ، قتل عمد به شمار رفته و بر آتش افروز قصاص ثابت است . 18
در ثبوت ديه بر كسى كه ديگرى را ترسانده و او به سبب آن فرار كرده و هنگام فرار بر اثر برخورد با چيزى و يا افتادن از پرتگاهى مرده است ، اختلاف است . 19 برخى ميان صورتى كه عقل و اختيار فرد به سبب ترس زايل شود و صورتى كه زايل نشود ، تفصيل داده و در صورت نخست ضمان [ ديه ] را ثابت دانستهاند . 20
به تصريح برخى ، اگر رزمندهاى قبل از تقسميم غنايم از جبهه فرار كند ، از غنيمت سهمى نمىبرد . 21
اگر اسير مسلمان پيش از اتمام جنگ از چنگ دشمن فرار كند و براى جنگيدن به سپاه اسلام بپيوندد ، از غنيمت سهم مىبرد . 22
به گفتهء برخى ، اگر رزمندهاى دشمن در حال فرار را بكشد ، مستحق سلب ( - - ) سلب ) او نخواهد بود . 23
عامل پس از اتمام كار و تحويل مورد جعاله ، مستحق اجرت مىگردد ؛ از اين رو ، در ازاى يافتن گمشدهاى كه پيش از تحويل فرار كرده است ، استحقاق اجرت ندارد . 24
حيوان حلال گوشت وحشى در صورتى با آلات شكار حلال مىشود كه قدرت بر فرار داشته باشد . بنابر اين ، بچه آهويى كه نمىتواند فرار كند با آلات شكار حلال نمىشود ، بلكه تنها با ذبح حلال مىگردد . 25
( - - ) برده فرارى )
هامش
( 1 ) . جواهر الكلام 41 / 652 - 653 *
( 2 ) . 21 / 63 *