9 . ردّ ادعاى نسبى كه در واقع نسب مدّعى نيست . 23
10 . ردّ و ابطال گفتار باطل : هرچند اين ردّ و ابطال ، منقصت گويندهء باطل را درپى داشته باشد ، به شرط آنكه پاسداشت حق و محو باطل متوقف بر آن باشد . 24
11 . جرح گواهان و راويان : چنانچه گواهانِ گواهى دهنده نزد قاضى ، فاسق باشند ، اظهار فسق آنان نزد حاكم شرع از سوى كسى كه از فسق آنان مطلع است ، جايز مىباشد . چنان كه بازگو كردن فسق راويان احاديث نيز جايز خواهد بود . 25
غيبت صغرى
- - ) عصر غيبت
غيبت كبرى
- - ) عصر غيبت
غيب گويى
- - ) كهانت
غيّب و قصّر
غُيَّب و قُصَّر : فرد غايب و ممنوع از تصرّف در مال خود .
غيّب جمع غايب بر فردى كه غايب است و امكان دسترسى به او نيست اطلاق مىشود ( - - ) غيبت ) و قصّر جمع قاصر بر افرادى چون ديوانه ، سفيه و كودك كه از تصرف در اموال خود ممنوعاند ، اطلاق مىگردد .
بحث از غايب و قاصر هرچند از ديرباز در فقه مطرح بوده است ؛ ليكن طرح آن تحت عنوان غيّب و قصّر در كلمات معاصران رايج شده است .
از عنوان ياد شده در برخى ابواب ، از قبيل اجتهاد و تقليد ، به مناسبت بحث ولايت فقيه و حدود آن ، ولايت فقها بر اموال غايبان و قاصران چون ديوانه ، سفيه و كودك كه ولىّ شرعى ندارند ، سخن رفته و
هامش
( 1 ) . جواهر الكلام 22 / 63 - 64 *
( 2 ) . مرآة العقول 10 / 407 *
( 3 ) . المكاسب المحرمة ( امام خمينى ) 1 / 390 - 391 *
( 4 ) . كتاب المكاسب 1 / 325 - 331 *
( 5 ) . حجرات / 12 *
( 6 ) . كتاب المكاسب 315 - 318 *
( 7 ) . 319 *
( 8 ) . جواهرالكلام 22 / 71 - 72 *
( 9 ) . كتاب المكاسب 1 / 361 - 362 *
( 10 ) . جواهر الكلام 22 / 70 ؛ كتاب المكاسب 1 / 319 ؛ مصباح الفقاهة 1 / 324 - 325 *
( 11 ) . جواهر الكلام 22 / 72 *
( 12 ) . رسائل الشهيد الثانى ( ق ) / 320 - 321 *
( 13 ) . كتاب المكاسب 1 / 341 *
( 14 ) . 345 *
( 15 ) . 346 *
( 16 ) . 347 - 349 *
( 17 ) . 351 - 352 *
( 18 ) . 352 *
( 19 ) . 353 *
( 20 ) . مهذب الاحكام 16 / 130 *
( 21 ) . كتاب المكاسب 1 / 354 - 355 *
( 22 ) . 356 *
( 23 )
( 24 ) . 357 *
( 25 ) . 354 .