كلمات فقها در بيان گونههاى طلاق مختلف است ، ليكن ثمرهاى بر آن مترتب نيست . 9
اركان طلاق : اركان طلاق عبارتاند از طلاق دهنده ، طلاق داده شده و صيغهء طلاق .
الف . طلاق دهنده : در طلاق دهنده امورى شرط است .
1 . بلوغ . شرط صحّت طلاق ، بالغ بودن طلاق دهنده است . كسى كه به ده سالگى نرسيده طلاقش صحيح نيست ؛ اما كسى كه به سنّ ده سالگى رسيده است و خوب و بد را تشخيص مىدهد و طلاق را مىفهمد آيا طلاقش صحيح مىباشد يا نه ؟ مسئله اختلافى است .
مشهور ميان متأخران عدم صحّت آن است . از برخى قدما صحّت طلاق نابالغ برخوردار از قوّهء تشخيص - هرچند كمتر از ده سال داشته باشد - نقل شده است . 10 ولىّ نابالغ بر طلاق دادن همسر او ولايت ندارد . 11
2 . عقل . بنابر اين ، ديوانه و نيز كسى كه عقلش بر اثر بيهوشى يا خوردن شراب و مانند آن زايل شده است ، نمىتواند همسر خود را طلاق دهد . در اينكه ولىّ ديوانه ( پدر يا جدّ پدرى ) مىتواند از طرف ديوانه همسر او را طلاق دهد يا نه ، اختلاف است . مشهور آن را صحيح دانستهاند . 12
چنانچه ديوانه ، پدر يا جدّ پدرى نداشته باشد ، حاكم شرع از طرف او طلاق مىدهد . 13
3 . اختيار . طلاق دهنده بايد مختار باشد و از روى اختيار و ميل ، همسر خود را طلاق دهد . بنابر اين ، اگر بر طلاق اكراه شده باشد طلاقش صحيح نيست . 14
4 . قصد . مراد از آن ، قصد معناى طلاق از لفظ طلاق است . بنابر اين ، با صرف به كار بردن لفظ طلاق بدون قصد معناى آن ، مانند تلفظ به آن از روى سهو يا شوخى و يا در خواب ، طلاق تحقق نمىيابد . 15
ب . طلاق داده شده : در مطلقه شرايط زير معتبر است :
1 . زوجه بودن . زنى كه طلاق داده شده بايد زوجهء طلاق دهنده باشد . بنابر اين ،
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى) — صفحة 196
مساهمون: موسسه دائرة المعارف فقه اسلامى بر مذهب اهل بيت ( ع )
ص١٩٦