زوجيّت و . . . ] را قاصد است و از اين حيث كمبود ندارد .
[ تعريف اكراه ]
: قوله : ثمّ انّ :
دانستيم كه بيع مكره باطل است و اكراه سبب بطلان معامله مىگردد .
اينك اين سئوال مطرح مىشود كه : اكراه چيست ؟
در جواب مىفرمايند : از نظر لغت عرب و عرف عامّ عرب زبانها اكراه يك معنى دارد و آن اينكه : « حمل الغير على ما يكرهه » يعنى شخص ديگرى را به كارى كه كراهت دارد و براى او ناخوشايند است ، وادار كند .
مثلا زيد در روز ماه مبارك رمضان ميل به افطار و ابطال روزه ندارد ولى ديگرى بر او تحميل كرده و او را وادار به افطار مىكند . يا مثلا شخصى تمايل به ترك واجبى از واجبات ندارد ولى ديگرى به زور و تهديد و ارعاب و تخويف او را به ترك فلان واجب وامى دارد .
يا شخصى تمايل به ارتكاب حرامى از قبيل شرب خمر و . . . ندارد ولى ديگرى بر او تحميل كرده و وادار به شرب خمرش مىكند .
يا مثلا به ميل خود نمىخواهد منزلش را بفروشد ولى ديگرى او را به اين كار مجبور مىسازد . اينها اكراه ناميده مىشوند .
[ پنج شرط براى صدق اكراه ]
در صدق اكراه امورى معتبر است كه در اين فراز به پنج امر اشاره شده :
[ شرط اول ]
1 - اكراه هنگامى صدق مىكند كه انسانى انسان ديگر را وادار به فلان كار نمايد و اين شرط اگرچه صريحا ذكر نشده ولى از كلمهء حمل الغير فهميده مىشود ، به اين بيان : كلمه حمل مصدر و مضاف به مفعول است و مراد از غير شخص مكره است و فاعل مصدر در تقدير است كه شخص حامل و مكره باشد ، يعنى حمل و واداشتن حامل و واداركنندهاى غير را [ شخص ديگر را ] بر كارى كه نمىپسندد .
متفرّع بر اين شرط اگر كسى بدون اينكه از سوى ديگرى تهديدى دريافت