پرش به محتوای اصلی

تفسير كابلى (فارسى) — صفحه 83

پدیدآورندگان:

ص۸۳

يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَ ابْتَغُوا إِلَيْهِ الْوَسِيلَةَ اى گروه مؤمنان ، بترسيد از خدا و بطلبيد بسوى او وسيله ؛ تفسير : ابن عبّاس ، مجاهد ، ابو وائل ، حسن و ديگر تمام اكابر سلف « وسيله » را قربت تفسير كرده‌اند . پس معنى « وسيله خواستن » اين است كه قربت و وصول او را بخواهيد . قتاده مىگويد : « اى تقرّبوا اليه بطاعته و العمل بما يرضيه » قرب خدا را حاصل كنيد به وسيلهء طاعت و عمل پسنديده . شاعر گويد :

اذا غفل الواشون عدنا لوصلنا * و عاد التصافى بيننا و الوسائل

در اين بيت مراد از « وسيله » قرب و اتّصال است . در حديث آمده كه وسيله يكى از منازل عالى بهشت است كه يكى از بندگان اين جهان آن را نائل مىشود . حضرت پيغمبر ( ص ) ارشاد فرموده كه شما بعد از اذان اين مقام را به من « 1 » از خدا ( ج ) بخواهيد . اين مقام را بدين جهت « وسيله » مىنامند كه بيشتر از همه به عرش رحمن نزديك است ، و از همه مقامات قرب الهى بلندتر واقع شده . به‌هرحال ، اوّل گفت : از خدا بترسيد ! اين ترس مانند آن نباشد كه انسان از مار و كژدم يا از شير و گرگ ترسيده مىگريزد ؛ بلكه اين ترسيدن براى آنست كه بترسد كه از خشنودى و رحمت خدا دور نيفتد . از اين جهت است كه بعد از « اتَّقُوا اللَّهَ » ، « وَ ابْتَغُوا إِلَيْهِ الْوَسِيلَةَ » فرموده است ؛ يعنى ، از ناخشنودى و بعد و هجر او ترسيده به تحصيل قرب و وصال او بكوشيد . و ظاهرست كه به يك چيز آنگاه نزديك شده مىتوانيم « 2 » كه راهى را كه در ميان است قطع كرده به آن رهسپار شويم ، تا به آن نزديك شويم ؛ بنابرآن خداوند ( ج ) فرموده « جاهِدُوا فِي سَبِيلِهِ » ؛ « جهاد كنيد در راه آن » ؛ يعنى ، به رفتن آن كاملا كوشش كنيد « لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ » تا در حصول قرب آن كامياب شويد .

پاورقی
( 1 ) . براى من ( 2 ) . مىتوانيم نزديك بشويم