تكذيب يك حكم از احكام دين صدق مىكند كه مكذب است و آيهء ان المنافقين منافى نيست چون اثبات شيء نفى ما عدا نميكند ، و اما وصفى يعنى بدا به حال مكذبين و واى به حال آنها و اين معنى صدق مىكند كه از اول موت و حال احتضار در شكنجه و عذاب هست الى الابد و آنى را حتى ندارد .
[ سوره المرسلات ( 77 ) : آيات 16 تا 19 ]
أَ لَمْ نُهْلِكِ الْأَوَّلِينَ ( 16 ) ثُمَّ نُتْبِعُهُمُ الْآخِرِينَ ( 17 ) كَذلِكَ نَفْعَلُ بِالْمُجْرِمِينَ ( 18 ) وَيْلٌ يَوْمَئِذٍ لِلْمُكَذِّبِينَ ( 19 )
آيا هلاك نكرديم اولين را پس از آن تابع آنها قرار ميدهيم آخرين را و همين نحو رفتار ميكنيم بمجرمين ويل در آن روز براى مكذبين است .
أَ لَمْ نُهْلِكِ الْأَوَّلِينَ
قوم نوح عاد ثمود لوط قوم شعيب فرعونيان كه بغرق و طوفان و باد و صيحه و صاعقه و خسف و امطار حجاره تمام را هلاك كرديم .
ثُمَّ نُتْبِعُهُمُ الْآخِرِينَ
ثم براى تراخى است كه همين نحو عذاب ميكنيم آخرين را در جنگ بدر و حنين و احزاب و جمل و صفين و خوارج تا در زمان ظهور حضرت بقية اللَّه و دورهء رجعت ، اينها بلاهاى دنيوى آنها است تا بعذابهاى آخرتى :
فَإِنَّهُمْ يَوْمَئِذٍ فِي الْعَذابِ مُشْتَرِكُونَ إِنَّا كَذلِكَ نَفْعَلُ بِالْمُجْرِمِينَ
الصافات آيهء 32 و 33 .
كَذلِكَ نَفْعَلُ بِالْمُجْرِمِينَ
مجرم كسى را گويند كه مستحق جرم باشد و اين شامل تمام كفار و مشركين و طبيعى و دهرى و يهود و نصارى و مجوس و نواصب و مخالفين و معاندين و ظالمين و فساق و فجار كه استحقاق عذاب دارند مىشود .
وَيْلٌ يَوْمَئِذٍ لِلْمُكَذِّبِينَ
تفسيرش گذشت .
[ سوره المرسلات ( 77 ) : آيات 20 تا 24 ]
أَ لَمْ نَخْلُقْكُمْ مِنْ ماءٍ مَهِينٍ ( 20 ) فَجَعَلْناهُ فِي قَرارٍ مَكِينٍ ( 21 ) إِلى قَدَرٍ مَعْلُومٍ ( 22 ) فَقَدَرْنا فَنِعْمَ الْقادِرُونَ ( 23 ) وَيْلٌ يَوْمَئِذٍ لِلْمُكَذِّبِينَ ( 24 )
آيا خلق نكرديم ما شما را از آب پستى پس قرار داديم او را در جايگاه مخصوص تا مقدار معين معلوم پس تقدير فرموديم و قدرت نمايى كرديم پس خوب تقدير كنندهايم .
أَ لَمْ نَخْلُقْكُمْ مِنْ ماءٍ مَهِينٍ
از نطفه كه منى باشد كه پستترين نجاسات است