تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اطيب البيان في تفسير القرآن (فارسى) — صفحة 319

مساهمون:

ص٣١٩
و اطعام ميكنند طعام را بر محبت او فقير كه مسكين است و يتيم و اسير را .
وَ يُطْعِمُونَ الطَّعامَ
همان پنج گرده نان جو كه صديقه طاهره دستاس كرده و طبخ كرده و براى وقت افطار صوم حاضر كرده .
عَلى حُبِّهِ
مرجع ضمير حبه بعضى گفتند : طعام است يعنى شدت احتياج بطعام داشتند معلوم است يك قرصه نان جو براى آدم روزه دار كه افطار او است و هم سحرى او چه اندازه احتياج دارد و مع ذلك از خود باز گيرد و به مسكين دهد كه اسمش ايثار است كه مفاد آيه شريفه است كه ميفرمايد :
وَ يُؤْثِرُونَ عَلى أَنْفُسِهِمْ وَ لَوْ كانَ بِهِمْ خَصاصَةٌ
حشر آيهء 9 . و بعضى گفتند : مرجع اللَّه است كه در آيه بعد ميفرمايد :
إِنَّما نُطْعِمُكُمْ لِوَجْهِ اللَّهِ
از شدت حب الهى اطعام كردند .
مِسْكِيناً
كه گفتند : اشد فقرا است و لكن مسكين و فقير را گفتند : ( اذا افترقا اجتمعا و اذا اجتمعا افترقا ) يعنى اگر با هم ذكر شد مسكين و فقير معنى تفاوت پيدا مىكند مثل :
إِنَّمَا الصَّدَقاتُ لِلْفُقَراءِ وَ الْمَساكِينِ
. . . الايه توبه آيهء 6 . مسكين أسوء حالا است از فقير ، و اگر تنها ذكر شد مطلق فقرا را شامل مىشود مثل :
لِلْفُقَراءِ الَّذِينَ أُحْصِرُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ
بقره آيهء 275 . و مثل :
لا تَعْبُدُونَ إِلَّا اللَّهَ وَ بِالْوالِدَيْنِ إِحْساناً وَ ذِي الْقُرْبى وَ الْيَتامى وَ الْمَساكِينِ
بقره آيه 77 . و اين اطعام طعام بمسكين شد اول بود .
وَ يَتِيماً
يتيم طفلى را گويند كه به حد بلوغ نرسيده پدرش با والدينش وفات كرده باشند مثل اينكه پيغمبر اكرم مادرش پس از ولادتش از دنيا رفت و پدرش قبل الولاده و جدش عبد المطلب چهار ساله بود كه حضرت أبى طالب و فاطمه بنت اسد او را پرستارى ميكردند و معروف بود به يتيم ابى طالب و اين اطعام شده دوم بوده .
وَ أَسِيراً
اسير از كفار كه در جهاد ميگرفتند و اين در شب سوم بود بشرح مذكور

[ سوره الإنسان ( 76 ) : آيه 9 ]

إِنَّما نُطْعِمُكُمْ لِوَجْهِ اللَّهِ لا نُرِيدُ مِنْكُمْ جَزاءً وَ لا شُكُوراً ( 9 ) جز اين نيست كه ما اطعام ميكنيم شما را قربة الى اللَّه اراده نداريم از شما كه عوضى و جزائى بما دهيد يا شكرگزار ما باشيد . اين خطاب نه بمسكين و يتيم و اسير