محشر را ميگيرد .
يُوفُونَ بِالنَّذْرِ
همان نذر سه روز روزه كه اگر خدا شفا مرحمت فرمود حسنين را سه روز روزه بگيرند و البته نذر اين نبوده كه فوريت داشته ميتوانستند تأخير بيندازند تا موقعى كه وسائل تعيش بر آنها فراهم شود و همچنين نذر نبوده كه سه متصل به يكديگر باشد ميتوانستند متفرقا بگيرند و تمام صدق وفاء به نذر مىكند لكن از باب آيه شريفه :
فَاسْتَبِقُوا الْخَيْراتِ
بقره آيهء 148 ، مائده آيهء 53 ، و آيهء شريفهء :
وَ سارِعُوا إِلى مَغْفِرَةٍ مِنْ رَبِّكُمْ وَ جَنَّةٍ عَرْضُهَا السَّماواتُ وَ الْأَرْضُ أُعِدَّتْ لِلْمُتَّقِينَ
آل عمران آيه 127 . اينها فورى انجام دادند متصلا به تفصيلى كه ذكر شد .
وَ يَخافُونَ يَوْماً كانَ شَرُّهُ مُسْتَطِيراً
اشكال : اينها كه معصوم بودند حتى خيال معصيت در قلوب آنها رسوخ نكرده حتى ترك اولى هم از آنها صادر نشده چه معنى دارد خوف آنها ؟ - جواب : اولا مقام عصمت از روى خوف است خوف بدرجهاى است كه حتى خيال معصيت در قلوب آنها خطور نميكند . و ثانيا خوف اقسامى دارد يك قسم خوف از بليات دنيوى و سلب نعم و سوء عاقبت است ، و يك قسم خوف از عذاب و عقوبات آخرت است ، و يك قسم خوف در پيشگاه عظمت پروردگار است كه بنده بهر جايى برسد خود را در مقابل عظمت الهى كوتاه و مقصر ميداند چنانچه از پيغمبر اكرم است :
( ما عبدناك حق عبادتك و ما عرفناك حق معرفتك )
و امير المؤمنين در شبها آن قدر از خوف الهى ناله و گريه ميكرد تا حالت ضعف به او دست ميداد ، و زين العابدين آن قدر گريه ميكرد كه تاج البكائين گفتند .
وَ يَخافُونَ يَوْماً
كه روز قيامت باشد .
كانَ شَرُّهُ مُسْتَطِيراً
اطلاق شر بر عذاب براى اين است كه شرور منشأ عذاب مىشود چنانچه خيرات منشأ مثوبات مىشود ، و مستطير بمعنى دامنه دار است هم سر تا سر محشر را گرفته و هم دوام دارد كه آخر ندارد .
[ سوره الإنسان ( 76 ) : آيه 8 ]
وَ يُطْعِمُونَ الطَّعامَ عَلى حُبِّهِ مِسْكِيناً وَ يَتِيماً وَ أَسِيراً ( 8 )