[ سوره مريم ( 19 ) : آيه 2 ]
ذِكْرُ رَحْمَتِ رَبِّكَ عَبْدَهُ زَكَرِيَّا ( 2 )
اين سوره مباركه ياد آوريست رحمة پروردگار تو بنده خود را زكريّا
ذِكْرُ رَحْمَتِ رَبِّكَ
خبر مبتداء محذوف است اشاره به اينكه اين سوره مباركه يك قسمت تفضلاتى كه خداوند در حق زكريّا فرموده اولا در نسب زكريّا در مجمع البحرين از نسل يعقوب ابن اسحق شمرده و در برهان از على بن ابراهيم او را رئيس احبار دانسته و عيال او را اخت مريم مادر عيسى عليه السّلام دانسته و او را از رؤساء بنى اسرائيل و بنو ملوك آنها گفته و مشمول تفضلات الهى و يكى از انبياء بزرگ بنى اسرائيل بود و از اولاد سليمان بن داود عليه السّلام بود و سن مباركش نود و نه سال رسيد
عَبْدَهُ زَكَرِيَّا
مقام عبوديت بالاترين مقام است حتى از مقام نبوت و رسالت بالاتر است چنانچه در تشهد نماز اول شهادت بعبوديت ميدهى سپس شهادت برسالت و اشهد ان محمّدا عبده و رسوله بلكه رسالت يكى از شئون عبوديت است و از امير المؤمنين است كه در مقام مناجات عرض كرد .
كفانى فخرا ان اكون لك عبدا و كفانى عزا ان تكون لى ربا
و كسى به اين مقام نائل نميشود مگر آنكه هيچگونه اختيارى بر خود و ديگران قائل نشود و در تحت اختيار مولاى خود باشد و تحت اوامر او .
عَبْداً مَمْلُوكاً لا يَقْدِرُ عَلى شَيْءٍ
نحل آيه 77 و بنده اگر بوظائف عبوديت خود رفتار كرد البته مولى هم بوظايف مولوية خود عمل ميفرمايد .
در حديث قدسى است
عبدى اطعنى حتى اجعلك مثلى انا اقول لشىء كن فيكون و انت تقول لشىء كن فيكون
و البته انبياء و اوصياء و مقربان درگاه ربوبيت اين مقام را بيشتر و بهتر حيازت كردهاند حتى بجايى ميرسند كه در حق آنها ميفرمايد
نِعْمَ الْعَبْدُ إِنَّهُ أَوَّابٌ
ص آيه 30 در حق سليمان و آيه 44 در حق ايوب عليهما السّلام .