مسأله 1196 - كثيرالشك اگر در بجا آوردن چيزى شك كند ، چنانچه بجا آوردن آن نماز را باطل نمىكند بايد بنا را بگذارد كه آن را بجا آورده ، مثلًا اگر شك كند كه ركوع كرده يا نه بايد بنا بگذارد كه ركوع كرده است و اگر بجا آوردن آن نماز را باطل مىكند ، بايد بنا بگذارد كه آن را انجام نداده ؛ مثلًا اگر شك كند كه يك ركوع كرده يا بيشتر چون زياد شدن ركوع نماز را باطل مىكند بايد بنا بگذارد كه بيشتر از يك ركوع نكرده است .
مسأله 1197 - ملاك كثيرالشك اين است كه در نظر عرف بگويند زياد شك مىكند . پس چه در يك چيز نماز زياد شك كند ، مثل اينكه زياد شك مىكند كه سجده را بجا آورده يا نه ، يا در چيزهاى مختلف در يك نماز يا در سه نماز زياد شك كند مثل اينكه در خواندن حمد و سوره و ركوع و سجود در يك نماز و يا در سه نماز پشت سر هم شك كند ، نبايد به شك خود اعتنا نمايد .
مسأله 1198 - كسى كه در نماز مخصوصى مثلًا در نماز ظهر زياد شك مىكند ، اگر در نماز ديگر مثلًا در نماز عصر شك كند اگر طورى باشد كه جزء همان حالت شيطانى و وسوسه شيطان است كه عادت كرده كه انسان را به شك بيندازد ، نبايد به شك خود اعتنا كند و گذشت كه ملاك زياد شك كردن نظر عرف است .
مسأله 1199 - كسى كه وقتى در جاى مخصوصى نماز مىخواند ، زياد شك مىكند ، اگر در غير آنجا نماز بخواند و شكى براى او پيش بيايد نيز بايد مراعات حال خود را كه در مسأله قبل گذشت بنمايد كه اگر دنبال حالت كثيرالشكى مىباشد نبايد اعتنا كند و الّا بايد اعتنا نمايد و عمل به دستور شك كند .
مسأله 1200 - اگر انسان شك كند كه كثيرالشك شده يا نه ، بايد به دستور شك عمل نمايد . و كثيرالشك تا وقتى يقين نكند كه به حال معمولى مردم برگشته بايد به شك خود اعتنا نكند .
مسأله 1201 - كسى كه زياد شك مىكند اگر شك كند ركنى را بجا آورده يا نه و اعتنا نكند ، بعد يادش بيايد كه آن را بجا نياورده ، چنانچه مشغول ركن بعد نشده بايد آن را بجا آورد و اگر مشغول ركن بعد شده نمازش باطل است مثلًا اگر شك كند ركوع كرده يا
رساله عمليه هداية المتقين (به انضمام رساله مضاربه و مسائل ديگر روز) (فارسى) — صفحة 219
مساهمون: الشيخ محمد على إسماعيل پور القمشهاى
ص٢١٩