خصوصاً اگر در جاهائى كه جمعيت مردم زيادتر باشد گرد و غبار آن بيشتر مضر و آلوده به ميكروبهاى زيان بار ( مثل ميكروب سل و ديفترى و كزاز و غيره ) مىباشد . در آب دهان و خلط يك نفرى كه داراى بيمارى سل است كه روى زمين انداخته ، هزارها ميكرب سل زنده در آن مِىباشد و مخلوط خاك شده و در موقع گرد و غبار شدن ، در فضا منتشر و داخل مجارى تنفس مردم واقع مىشود . چنانچه دانشمندان طبيعى با ميكروسكوپ تشخيص دادهاند كه در يك گرد غبار 750000 ميكروب است و در جاهاى كثيف و بدبو ، در يك گرم گرد و غبار 2100000 دو ميليون و يكصد هزار ميكروب كشف شده است . « 1 » و گرد و غبار زمينهاى كوهستانى و بيابانها خطرى ندارد . « 2 »
در كشورهاى پيشرفته نمىگذارند در كوچه و خيابان و مجامع ، گرد و غبار منتشر گردد و براى جاروب كردن منازل و اماكن به ماشين و وسايل مخصوص متوسل مىشوند و كاملًا رعايت نظافت خيابان و كوچهها و محيط زندگى را مىنمايند ، تا از ضرر گرد و غبار در امان باشند .
از آنجايى كه همه دقائق علوم طبيعى و نكات بهداشتى در 14 قرن پيش به صورت كامل در نظر پيغمبر اسلام ( ص ) مجسم بود و از اين اصل بهداشتى ( پرهيز از گرد و غبار ) غافل نبوده است و در مورد نظافت منزل و كوى و برزن و خيابان و مجامع از گرد و غبار تأكيد فراوان دارد .
روايتى از پيامبر اسلام ( ص ) نقل شده است : « 3 »
« لاتنكبوا الغبارفانه منه تكون النسمة ؛
غبار را حركت ندهيد چرا كه باعث توليد مرض تنگى نفس
هامش
( 1 ) . تمدن الاسلام ، ص 189 .
( 2 ) . اين ميكروبهاى كشف شده در يك گرم گرد و غبار ميكروبهاى مرثيه است و حال آن كه ميكروب ناديدنى در آن معلوم نيست چه اندازه موجود است ( ميكروب گريپ و آبله ناديدنى است ) .
( 3 ) . تمدن الاسلام ، ص 181 .