تخطي إلى المحتوى الرئيسي

گفتارها و نوشتارها در نشريات و مقدمه كتاب ها (فارسى) — صفحة 226

مساهمون:

ص٢٢٦
همچنين در بارهء نتيجهء انشراح صدر و پذيرش اسلام - كه سير انسان در نور است - مطالبى بيان شده است . صدر چيست و مفهوم آن چه است ؟ صدر عبارت از روان آدمى است . تعابير قلب ، نفس ، روان ، صدر و عقل ، گرچه در صورت مختلف‌اند ، ولى از همه آنها يك معنا اراده مىشود كه آن عبارت از روح انسان است و روح آدمى يعنى تمامى وجود آدمى . روح يعنى حقيقت انسان منهاى لباس تن . و به تعبير ديگر ، روح يعنى وجود دائمى ، ابدى و فناناپذير انسان . توجه قرآن به روح است ، لباس اهميتى ندارد . انسانى كه كار خوبى انجام مىدهد و مورد ستايش و تشويق قرار مىگيرد ، نه از حيث لباس است كه اگر آن لباس را بيرون بياورد و لباس ديگرى بپوشد ، باز هم سزاوار همان ستايش است و انسانى كه به جرم گناه و خطاى خويش استحقاق تعزير و حد و قتل دارد ، باز منهاى لباس است كه بدون آن لباس هم حدّ و تعزير در خور اوست .
حجاب چهره جان مىشود غبار تنم * خوشا دمى كه از اين چهره پرده برفكنم
اين غبار پرده‌اى است بين انسان و آنچه بايد با آن ملاقات نمايد ؛ حجابى است بين او و جايى كه بايد هميشه در آن‌جا باشد و حايلى است بين آدمى و دوستانى كه بايد با آنها سخن بگويد . پس بنا بر اين ، حقيقت آدمى روح اوست كه از آن به عنوان نفس و صدر نيز ياد مىكنند . شرح و گشايش هم براى همين است . و هنگامى كه خداوند در روح و نفس و صدر آدمى گشايش ايجاد كند ، آن را شرح دهد و باز نمايد ، حالتى در انسان ايجاد مىشود كه از جمله با ارزش‌ترين حالات بشر است و انسان به وسيله اين حالت است كه اوج مىگيرد ، تعالى پيدا مىكند و از فرشته‌ها بالاتر مىرود ؛ به گونه‌اى كه ملائك خدام درگاه او مىگردند . چنين حالتى است كه خداوند برترينِ خلق خويش رسول مكرم اسلام را به آن توصيف مىكند :