« سفر بخشى از دوزخ است ، پس هرگاه كسى سفرش را به انجام رساند ، به شتاب به سوى خانوادهاش باز گردد . »
12 - مستحب است از همان راهى باز نگردد كه رفته است بلكه چنانچه اگر دو راه وجود دارد راه ديگرى برگزيند .
از ابوالحسن عليه السلام نقل است كه فرمود :
« أَخَذَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه و آله و سلم حِينَ غَدا مِنْ مِنى فِي طَرِيقِ ضَبٍّ وَرَجَعَ مَا بَيْنَ الْمَازِمِينَ ، وَكَانَ إِذَا سَلَكَ طَرِيقاً لَمْ يَرْجِعْ فِيهِ » « 1 » .
پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله هنگام رفتن به منى از راه ضبّ مىرفت و از ميان مازمين باز مىگشت ، و هرگاه از راهى مىرفت از راه ديگر باز مىگشت . »
13 - مستحب است با هديهاى به خانه باز گردد و لو قدر و قيمت آن ناچيز باشد .
در حديثى از جعفر بن محمّد عليه السلام آمده است كه فرمود :
« إِذَا سَافَرَ أَحَدُكُمْ فَقَدِمَ مِنْ سَفَرِهِ فَلْيَأْتِ أَهْلَهُ بِمَا تَيَسَّرَ وَلَوْ بِحَجَرٍ ، فَإِنَّ إِبْراهِيمَ كَانَ إِذَا ضَاقَ أَتى قَوْمَهُ ، وَأَنَّهُ ضَاقَ ضَيْقَةً فَأَتى قَوْمَهُ فَوَافَقَ مِنْهُمْ أَزْمَةً ، فَرَجَعَ كَمَا ذَهَبَ ، فَلَمَّا قَرُبَ مِنْ مَنْزِلِهِ نَزَلَ عَنْ حِمَارِهِ فَمَلَأَ خرْجَهُ رَمْلًا إِرادَةَ أَنْ يُسَكِّنَ مِنْ رَوْحِ سَارَةٍ » « 2 » .
« هرگاه كسى از شما به سفر رفت در بازگشت براى خانوادهاش هديهاى آورد كه براى او مقدور است اگرچه تكه سنگى باشد . ابراهيم عليه السلام هنگامى كه دلش براى كسانش تنگ مىشد به سوى آنها مىرفت و انبساط خاطر مىيافت و در بازگشت هنگامى كه به خانهاش نزديك مىشد از مركبش فرود مىآمد و خُرجين مركب را پُر از ريگ مىكرد تا با اين كار سارا را خوشحال سازد . »
هامش
( 1 ) - وسائل الشيعه ، ج 8 ، كتاب الحجّ ، آداب السفر إلى الحجّ ، ص 336 ، باب 65 ، حديث 1 .
( 2 ) - همان ، ص 337 ، باب 67 ، حديث 1 .