خداوند مىفرمايد :
لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ أَن تَبْتَغُوا فَضْلًا مِن رَبِّكُمْ فَإِذَا أَفَضْتُمْ مِنْ عَرَفَاتٍ فَاذْكُرُوا اللَّهَ عِنْدَ الْمَشْعَرِ الْحَرَامِ وَاذْكُرُوهُ كَمَا هَدَاكُمْ وَإِن كُنْتُمْ مِن قَبْلِهِ لَمِنَ الضَّالِّينَ * ثُمَّ أَفِيضُوا مِنْ حَيْثُ أَفَاضَ النَّاسُ وَاسْتَغْفِرُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ « 1 » .
« اگر ( به هنگام حجّ ) طالب روزى خدا باشيد مرتكب گناهى نشدهايد ، و چون از عرفات كوچ كرديد خدا را در مشعر الحرام ياد كنيد ؛ از آن رو كه شما را هدايت كرده در حالى كه پيش از آن گمراه بودهايد ، سپس از همان جا كه مردم كوچ مىكنند ( به سوى سرزمين منى ) كوچ كنيد ، و از خدا آمرزش بخواهيد كه آمرزنده و مهربان است . »
قريش براى فخر فروشى بر ديگران در عرفات وقوف نمىكردند ( شايد همين از برجستهترين مفاهيم فسوق است ) در حالى كه قرآن كريم از اين كار باز مىدارد و به آنها دستور مىدهد از عرفات افاضه كنند نه از مشعر .
4 - بدين ترتيب افاضه از عرفات به سوى منى با گذر از مشعر صورت مىپذيرد و در اين مسير الهى حاجيان تكبير و تهليل مىگويند ، و در منى به بارگاه خدا قربانى مىكنند . خداوند آيين قربانى را به تفصيل بيان كرده است و روشن ساختهكه شخص متمتّع بايد آن قربانىرا كه در تواناوستتقديم كند .
5 - در اينجا حاجى خدا را به ياد مىآورد ، و در وادى منى به امّت توحيد مىپيوندد ، و بر آوردن نيازهايى را از خدا مىخواهد كه تنها به دنيا منحصر نيست بلكه آخرت را نيز در برمىگيرد . خداوند مىفرمايد :
فَإِذَا قَضَيْتُمْ مَنَاسِكَكُمْ فَاذْكُرُوا اللَّهَ كَذِكْرِكُمْ آبَاءَكُمْ أَوْ أَشَدَّ ذِكْراً فَمِنَ النَّاسِ مَن يَقُولُ رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا وَمَا لَهُ فِي الآخِرَةِ مِنْ خَلَاقٍ * وَمِنْهُمْ مَن يَقُولُ رَبَّنَا آتِنَا فِي
هامش
( 1 ) - سورهء بقره ، آيات 198 - 199 .