در حجّ خدا به ما مىآموزد چگونه از اين گرايش شيطانى بپرهيزيم .
3 - شهوت جدال : خداوند دربارهء آن مىفرمايد :
وَكَانَ الْإِنسَانُ أَكْثَرَ شَيْءٍ جَدَلًا « 1 » .
« ولى آدمى بيش از هر چيز به جدل برمىخيزد . »
خداوند به ما دستور داده در حجّ از گفتن سخن بيهوده بپرهيزيم :
فَاجْتَنِبُوا الرِّجْسَ مِنَ الْأَوْثَانِ وَاجْتَنِبُوا قَوْلَ الزُّورِ « 2 » .
« پس از بتهاى پليد و سخن باطل و دروغ اجتناب ورزيد . »
پذيرش حق و تسليم در برابر آن براى آدمى دشوار است و از همين رو مىبينيم كه انسان در حق بيش از هر چيز ديگر به مجادله مىپردازد .
4 - شهوت تملّك : كه بارزترين مصاديق آن شكار است .
و بدين ترتيب خداوند حجّ را وسيلهاى قرار داده براى كنترل شهوات و افزايش تقوا چه ، آدمى را به ترك محرمات احرام فرمان مىدهد .
مناسك حجّ :
1 - حجّ در عرفه خلاصه مىشود ، و وقوف در عرفات ، شامگاه نهم ذيحجّه نخستين و مهمترين آيين حجّ پس از احرام است .
2 - سپس حاجيان از عرفات به سوى مشعر كوچ مىكنند ، و اين ( افاضه ) كوچ كردن ، دومين آيين حجّ است .
3 - حاجيان سپس در مشعر گرد مىآيند تا خدا را ياد كنند و او را در مهمترين نعمت يعنى هدايت سپاس بگزارند .
هامش
( 1 ) - سورهء كهف ، آيهء 54 .
( 2 ) - سورهء حجّ ، آيهء 30 .