- متوفى به سال 605 - است . صاحب تأليفاتى است ، چون : كشفالحقائق ، اصول و فروع ، منازل السائرين ، مقصدالاقصى . وى در سال 616 دار دنيا را در ابرقوى « 1 » فارس بدرود گفت .
گفتار
- سالك بايد كه اوّل از علم شريعت ، آن چه مالابدّ است بياموزد و ياد گيرد و از عمل طريقت آن چه مالابدّ است بكند و به جاى آورد تا از انوار حقيقت به قدر سعى و كوشش وى روى نمايد .
- هر كه قبول مىكند آن چه پيغمبر - صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم - گفته است از اهل شريعت و هر كه مىكند آن چه پيغمبر - صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم - ، كرده است از اهل طريقت و هر كه مىبيند آن چه پيغمبر - صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم - ديده ، از اهل حقيقت است .
- هر سالكى كه به مقصد رسيد و مقصود حاصل كرد از آن بود كه به صحبت دانايى رسيد و هر سالكى كه به مقصد نرسيد و مقصود حاصل نكرد از آن بود كه به صحبت رَسَد [ نرسيد ] و مستعد باشد و شايسته صحبت دانا باشد بهتر از آن باشد كه صدسال بلكه هزار سال به رياضات و مجاهدات مشغول بود بىصحبت دانا .
- انسان ، عالَم صغير است و هر چه غير انسان است جمله به يكبار عالَم كبير است ؛ هر چه در عالم كبير است نمودار آن در عالم صغير هست تا هر كه عالم صغير را چنانكه عالم صغير است ، بداند عالم كبير را آنچنان كه عالم كبير است هم بداند . شناختن ، خود كارى عظيم است ، صراط مستقيم معرفت خود است . حضرت رسول - صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم - هميشه اين دعا كردى كه
اهْدِنَا الصِّراطَ الْمُسْتَقِيمَ
« 2 » ؛ ( ما را به راه راست هدايت فرما ) .
هامش
( 1 ) . منسوب به ابرقوه : 1 . شهرى از نواحى اصفهان ، واقع در نزديكى آن ؛ 2 . شهرى از ناحيهى اصطخر واقع در نزديكىآن .
( 2 ) . سورهى فاتحه ، آيهى 6 .