« فِى اللَّهِ » و « للَّهِ » ؛ در « فِى اللَّهِ » تنها اداى وظيفه در برابر خدا و خشنودى او سبحانه در نظر گرفته مىشود ، اما در « للَّه » نظر به ثواب الهى است و چون حقّ سبحانه امر فرموده ، هر عملى مورد توجّه قرار مىگيرد .
بنابر اين ، حقِّ جهاد را ، كسى جز معصوم - عليهالسّلام - نمىتواند انجام دهد . خداوند متعال مىفرمايد :
- يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا
. . .
وَ جاهِدُوا فِي اللَّهِ حَقَّ جِهادِهِ هُوَ اجْتَباكُمْ . . .
« 1 »
اى كسانىكه ايمان آوردهايد . . . و در راه خدا چنان كه حقّ جهاد [ در راه ] اوست ، جهاد كنيد . اوست كه شما را [ براى خود ] برگزيده است .
- وَ الَّذِينَ جاهَدُوا فِينا لَنَهْدِيَنَّهُمْ سُبُلَنا وَ إِنَّ اللَّهَ لَمَعَ الْمُحْسِنِينَ
« 2 »
و كسانى كه در راه ما كوشيدهاند ، به يقين راههاى خود را بر آنان مىنماييم و در حقيقت ، خدا با نيكوكاران است .
علاوه ، همانطور كه : « لَقَدْ جاهَدْتَ يا أَمِيرالْمُؤْمِنِينَ » ، بر كمال مجاهده وى - عليهالسّلام - دلالت داشت ، جملهى « حَقَّ جِهادِه » نيز شاهد بر اين است كه آن بزرگوار ، مجاهده را به اعلى درجه در ظاهر و معنى رسانيده و اوست كه شايستگى و توانايى آن را داشته تا به مجاهده « فِى اللَّه » ، در تمام لحظات زندگى موفّق باشد .
( 958 )
« أَشْهَدُ أَنَّكَ . . . عَمِلْتَ بِكِتابِهِ ، وَاتَّبَعْتَ سُنَنَ نَبِيِّهِ - صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم - ، حَتّى دَعاكَ اللَّهُ إِلى جِوارِهِ ، فَقَبضَكَ إِلَيْهِ بِاخْتِيارِهِ لَكَ كَرِيمَ ثَوابِهِ . » « 3 »
گواهى مىدهم كه تو . . . به كتاب خدا عمل نمودى و از روشهاى
هامش
( 1 ) . سورهى حجّ ، آيات 77 و 78 .
( 2 ) . سورهى عنكبوت ، آيهى 69 .
( 3 ) . اقبال الاعمال ، ص 470 .