اقسام رد العجز على الصدر در نظم به صورت مثال
1 - آنكه يكى از دو لفظ مكرّر در صدر مصراع اوّل و ديگرى در آخر مصراع دوّم باشد مانند آنچه در قول مغيره بن عبد اللّه آمده :
سريع الى ابن العمّ يلطم وجهه * و ليس الى داعى النّدى بسريع
يعنى : آن مرد با شتاب و سرعت به طرف پسر عمّ خويش كه بر صورت خود سيلى ميزد مىرفت ولى با شتاب و عجله به طرف كسى كه مردم را به سوى عطاء خويش مىخواند نميرفت .
شاهد در كلمه [ سريع ] است كه در اوّل مصراع اوّل و آخر مصراع دوّم تكرار شده است .
2 - آنكه يكى از دو لفظ مكرّر در حشو و وسط مصراع اوّل و ديگرى در آخر مصراع دوّم باشد مانند آنچه در قول صمة بن عبد اللّه القشيرى آمده :
تمتّع من شميم عرار نجد * فما بعد العشية من عرار
يعنى : لذّت و بهره ببر از بوى خوش گل عرار كه در سرزمين نجد روئيده ، پس بعد از وقت شام در آن سرزمين اين گل نميباشد .
شاهد در كلمه [ عرار ] است كه در وسط و حشو مصراع اوّل و آخر مصراع دوّم تكرار شده .
شارح گويد :
[ عرار نجد ] عبارتست از گل ظريف و نازك كه رنگى زرد و بوئى خوش دارد و معناى بيت آنست كه :
استمتاع و بهرهمند شو از گل عرار زيرا وقتى شب فرارسد چون