مفعولى به معناى مراد راجع است .
قوله : لو قيل به : ضمير در « به » به مفهوم برمىگردد .
قوله : بشرطها و جزائها : يعنى مع شرطها و جزائها ، ضمائر مؤنّث به قضيّه شرطيّه سالبه برمىگردد .
قوله : لازمة للقضيّة الشّرطيّة الخ : مقصود قضيّه شرطيّهاى است كه حامل منطوق مىباشد .
قوله : و يكون لها خصوصيّة : ضمير در « لها » به قضيّه شرطيّه سالبه راجع است .
قوله : بتلك الخصوصيّة : يعنى به همان خصوصيّتى كه در منطوق مىباشد .
قوله : كانت مستلزمة لها : ضمير در « كانت » به خصوصيّت در مفهوم راجع بوده و ضمير در « لها » به خصوصيّت در منطوق برمىگردد .
قوله : لا انّه حكم لغير مذكور : ضمير در « انّه » به مفهوم راجع بوده و مقصود از « غير مذكور » موضوعى است كه ذكر نشده باشد .
قوله : كما فسّر به : ضمير نائب فاعلى در « فسّر » به مفهوم راجع بوده و در « به » به حكم لغير مذكور برمىگردد .
متن : و قد وقع فيه النّقض و الابرام بين الاعلام ، مع انّه لا موقع له كما اشرنا فى غير مقام ، لانّه من قبيل شرح الاسم كما فى التّفسير اللّغوى .
و منه قد انقدح حال غير هذا التّفسير ممّا ذكر فى المقام ، فلا يهمّنا التّصدّى لذلك كما لا يهمّنا بيان انّه من صفات المدلول او الدّلالة و ان كان بصفات المدلول اشبه .
و توصيف الدّلالة احيانا كان من باب التّوصيف به حال المتعلّق .
تحرير الفصول في شرح كفاية الأصول (فارسى) — صفحة 1593
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص١٥٩٣