شرح فارسى :
مرحوم مصنّف مىفرماين :
ه : رجوع مرد لال با دو امر اجتماعا صورت مىگيرد :
1 - اشارهاى كه مفهم رجوع باشد .
2 - برداشتن پوشش از سر زن .
شارح ( ره ) مىفرماين :
دليل اين گفتار همان بيانى است كه قبلا گذشت و گفتيم قرار دادن و انداختن لال چادر را بر سر زن اشاره است به حصول طلاق و ضد اين علامت ، علامت ضد طلاق يعنى رجوع مىباشد .
ولى در عين حال بايد بگوئيم در مبحث رجوع نصّى كه دلالت بر اعتبار خصوص [ اخذ قناع ] داشته باشد در دست نيست در نتيجه جمع بين اشاره و اخذ قناع لازم و واجب نبوده بلكه صرف اشاره كفايت مىكند اعم از آنكه [ اخذ قناع ] به تنهائى در حصول رجوع كافى بوده يا به آن نتوان اكتفاء كرد .
قوله : بالاشارة المفهمة لها : ضمير در [ لها ] به [ رجعت ] راجع است .
قوله : و اخذ قناع من رأسها : كلمه [ قناع ] به كسر قاف پرده و پوشش و چادر را گويند و ضمير در [ رأسها ] به [ زوجه ] راجع است .
قوله : وضعه عليها : ضمير در [ وضعه ] به [ قناع ] و در [ عليها ] به [ زوجه ] عود مىكند .
قوله : و ضدّ العلامة علامة الضد : مقصود از [ ضد ] اوّل اخذ قناع و در [ العلامة ] وضع القناع بوده و منظور از [ الضّدّ ] ضد طلاق يعنى رجوع مىباشد .
قوله : و لا نصّ هنا عليه : مشار اليه [ هنا ] [ مبحث رجوع ] بوده و ضمير در [ عليه ] به [ اعتبار اخذ القناع ] عود مىكند .
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 125
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص١٢٥