است كه قسم را خورده آنگاه وى را رها نمايند از اينرو وى حق دارد براى عدم ارتكاب قسم و دفع آن متوسل بگرفتن شاهد شود .
البته اگرچه ودعى در خوردن قسم صادق و راستگو است ولى چون اقدام بر قسم امر مكروه و مرجوحى است لاجرم براى فرار از آن براى وى چنين راهى شرعا باز است .
قوله : و كذا حكم كل من عليه حق : كلمه [ كذا ] اشاره است به عدم تسليم حق تا اقامه شاهد و ضمير در [ عليه ] به من - موصوله راجعست .
قوله : و ان كان وديعة : ضمير در [ كان ] به حق راجع است .
قوله : يقبل قوله : اين جمله صفت است براى [ وديعه ] و ضمير در [ قوله ] به [ وديعه ] راجع بوده بطريق استخدام چون از ضمير ودعى اراده شده است .
قوله : فى ردها : يعنى رد وديعه .
قوله : لا فتقاره الى اليمين : ضمير در [ لا فتقاره ] بودعى راجع مىباشد .
قوله : فله دفعها بالاشهاد : ضمير در [ فله ] به ودعى و در [ دفعها ] به عين عائد است .
قوله : و ان كان صادقا : ضمير مستتر در [ كان ] بودعى راجع است و مقصود از [ صادقا ] صادقا فى قسمه مىباشد .
متن :
و لا فرق في ذلك بين من يكون له على الحق بينة ، و غيره ، لما ذكرناه من الوجه ، هذا هو أجود الأقوال
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 256
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٢٥٦